________________
...ત્રણ વિનાશક ચેપી બદીઓ
[ e તેના માટે બળાત્કારે ઓષધપ્રયાગેા થઈ શકતા નથી. જો કેાઈ બળાત્કાર કરવા માગે તેા લેાકલાગણી ખાદ્ય રાગેાના ખળાત્કાર માટે જેટલી અનુકૂળ છે, તેટલી જ અહીં પ્રતિકૂળ છે. લેાકલાગણી અનુકૂળ પણ હોય, તે પણ દદી પેાતાને રાગી ન માને અને રાગી માન્યા પછી પણ તે દૂર કરવાની ઈચ્છા ન ધરાવે, ત્યાં સુધી ગમે તેવા દયાળુ વૈદ્યોના આષધપ્રયાગા પણ તેના ઉપર જોઈતા પ્રમાણમાં કામ આવી શકતા નથી. લાભ નહિ થવાનું કારણ :
ખાહ્ય રીગ અને આંતર્ રાગના આ તિના તફાવત જે આત્માએ સમજી શકે છે, તે આત્માએ એવી શંકા કદી જ નહિ કરે કે–આંતર્ રાગેાના ઔષધ ખતાવનારા હિતચિતકા હયાત હાય, તેા અમને તેમના સમાગમ કેમ ન થાય ?’ કારણ કે–એવેા સમાગમ અનેક વાર થવા છતાં પણ, પેાતાની જાતને રાગી નહિ માનનાર અગર માનવા છતાં તેમનું શરણુ નહિ સ્વીકારનાર આત્માએ તે નિષ્કારણુ પરાપાકરએ તરફ્થી લેશ માત્ર લાભને પામી શકતા નથી. નાસ્તિક્તાદિ એ શરીરના દોષા નથી, કિન્તુ આત્માના છે : તેથી તે બેના પ્રતિકારમાં અવશ્ય ભેદ રહેવાના જ છે. શારીરિક રાગેાના પ્રતિકારા રાગીની ઈચ્છા વિના ખળાત્કારે પણ કરી શકાય છે અને આત્મિક રાગેાના પ્રતિકારા રાગીની ઈચ્છા વિના કેવળ ખળાત્કારે કરી શકાતા નથી. એજ એક કારણ છે કેશારીરિક રાગેાથી જગતને મુક્ત કરવાની તૈયાભાવનાવાળા કરતાં આત્મિક રાગેાથી પીડાતા પ્રાણિઓને રોગમુક્ત કરવાની ભાવનાવાળા કેઇગુણા દયાળુ અને શક્તિમાન પૂર્ણ હોવા છતાં, બધાને લાભ કરી શકતા નથી. આત્મિક રાના
