________________
[ ૨૨ ]
પ્રભાવિક પુરુષો :
ન લાવી શક્યા. જ્યાં આત્મા જ કાઈ અનેાખી વિચારશ્રેણીમાં ભ્રમણ કરતા હાય ત્યાં પગ કે હાથ મિચારા શું કરે?”
“ ત્યારે મહારાજ તમા આ જ ગામના વતની લાગેા છે ? ’ “ ગિની ! કેવળ વતની જ નહિં પણ આ ગામના માલિક યાને મુખીના પુત્ર ! પણ એ ઇતિહાસ તા લાંખે છે. એ લાંબી રામાયણમાં મે ભજવેલા ભાગનું પ્રાયશ્ચિત્ત કરવા સારુ તા આજે વર્ષો વિત્યાં છતાં હૃદયની ઊંડી ગુફામાં છુપાયેલી સ્નેહગ્રંથીને સજીવન કરી, પુન: નવપલ્લવિત કરવા, તક મળતાં નીકળી આન્યા છું. ’
આમ વાત થાય છે તેવામાં પંદરેક વર્ષના એક યુવાન અને વૃદ્ધાવસ્થાથી જેનાં ગાત્રા પર શિથિલતા આવી છે, કરચલીઓ પડી છે અને જેના માથાના કેશ શ્વેતતાને ધારણ કરી ચૂક્યા છે એવા એક ડેાશીમા પરસ્પર રકઝક કરતાં આવી ચડ્યા.
યુવાન અને ડાશીમા, પ્રૌઢા અને શ્રમણુરૂપ ચાર આત્માએની આ મંડળીને આપણા ચાલુ કથાનક સાથે કેવા સંબધ છે એ વિચારી લઇ આગળ વધીશું તા વાર્તાલાપની રસની જમાવટ ઠીક થશે એટલા સારું સંક્ષેપમાં ભૂતકાળ પ્રતિ મીટ માંડીએ.
પતિવ્રતા તરીકે જીવન વિતાવવાના નાગિલાના ઢ નિશ્ચય સાંભળીને આર્યવાન ગ્રામપતિ યાને ભવદેવના પિતા આનંદિત થયા અને નાગિલા જેવી કુળવધૂ પ્રાપ્ત થઇ એ માટે પેાતાને અહેાભાગી માનવા લાગ્યા. પુત્રા તે ચારિત્ર લઈ ચાલ્યા ગયા હતા અને એમાં ભવદેવ પાળેા ફરશે એવી નાગિલાની આશા સાંભળી હતી, છતાં પેાતાને પાકી ખાત્રી હતી કે એ માર્ગે
