________________
ધર્માચરણ ]
૪૬૮ મમત્વ ઘટાડીને પરિગ્રહનું પરિમાણ કરી શકે છે, અર્થાત્ તેની મર્યાદા બાંધીને સંતેષી–સુખી જીવન ગાળી શકે છે. છઠું દિક-પરિમાણ–વત
ગૃહસ્થજીવનને સંતેષી–સુખી બનાવવા માટે જેમ પરિગ્રહનું પરિમાણ આવશ્યક છે, તેમ દિશાઓનું પરિમાણ પણ આવશ્યક છે. જે એની મર્યાદા નકકી કરેલી ન હોય તે ગમે ત્યાં અને ગમે તેટલે દૂર સુધી જવાનું દિલ થાય છે, અને તેથી જીવનમાં જે શાંતિ અને સ્થિરતાને અનુભવ થવે જોઈએ તે થતું નથી; વળી વ્રત વિના તે દેશસ્થાનના આરંભ-સમારંભને ભાર માથે રહે છે, તેથી શ્રાવકનાં વ્રતોમાં તેને ખાસ સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે.
આ વ્રતોથી પહેલા અને પાંચમાં અણુવ્રતના ગુણની પુષ્ટિ થાય છે. સાતમું ભોગપભેગ-પરિમાણુ-બત
ભેગલાલસા પર કાબૂ આવે તે માટે આ વ્રતની ચેજના કરવામાં આવી છે. જે વસ્તુ એક વાર ભેગવાય તે ભેગ; જેમ કે આહાર, પાન, સ્નાન, ઉદ્વર્તન, વિલેપન, પુષધારણ વગેરે. અને જે વસ્તુ વધારે વખત ભેગવાય તે ઉપભેગ; જેમ કે વસ્ત્ર, આભૂષણ, શયન, આસન, વાહન, વનિતા વગેરે.
આ વ્રતથી ભાગ્ય–ઉપગ્ય વસ્તુઓની મર્યાદા
