________________
અશક્તિ અને અંતરાયની આડ નીચે આસક્તિને
| છૂપાવો નહિ ઉત્તમ કોટિના વિરાગીઓ વિષયના સંગી હોવા છતાં પણ તે કોટીના આસક્ત નથી હોતા, કે જેથી તે પુણ્યાત્માઓને વિષયોમાં લીન બનેલા અર્થમાં આસક્ત કહી શકાય. પુણ્યાત્માઓ સ્વયં જ્યારે વિચારણા કરવા બેસે, ત્યારે પોતે પોતાની જાતને વિષયાસક્ત જરુર કહી દે. કારણકે પોતાની જરા પણ ખામી તેમને બહુ જ ખટકતી હોય છે. આપણે જે પુણ્યાત્માઓની વિચારણાં વાંચતા એમ જ કહીએ કે ‘ઘણાં ઉંચા' તે જ પોતે વિચારવા માંડે તો એ જ વિચારે કે “હું મહીં અધમ!' આ વાંચીને કોઈ એમ કહી દે કે એવા વિરક્ત અને સમર્થ પણ જો અધમ હતા, તો અમે અધમ હોઈએ એમાં નવાઈ શી?" આ બરાબર છે ? નહિ જ ! એવું જ આસક્તિ માટે સમજો. એ આસક્તિ એવી નામની કે જેને તેવી આસક્તિ ન કહેવાય. એવા પુણ્યાત્માઓ સંસારમાં રહા તે વિષયોમાં લીન બનીને નહોતા રહા, પણ વિરક્તભાવે રહ્યા હતા. એમને પોતાને પોતે વિરતિધર ન બન્યા તેનું તેમજ ધર્માચરણ ન કરી શક્યાં તેનું એવું દુ:ખ હતું કે પોતે સ્વયં એ જ વિચારતા કે હું વિષયાસક્ત બનીને ભૂલ્યો.” પુણ્યાત્માઓના એવા આત્મનિન્દાત્મક વચનને આગળ કરો અને એને બચાવરૂપ બનાવીને તેમના નામે તમારી શિથિલતાને છૂપાવવાને માટેનો પ્રયત્ન કરો, એ તો બહુ જ ખરાબ કહેવાય. આજે તો કોરી વિષયાસક્તિને, અશક્તિ અને અંતરાયની આડ નીચે છૂપાવવાનો પ્રયત્ન થાય છે, માટે આ તરફ ખાસ ધ્યાન ખેંચવાની જરૂર પડી છે.
સમ્યદૃષ્ટિ આત્મા વધુમાં વધુ વિષયાસક્ત હોય તોય કેવો ? ધાવમાતા જેવો જ ને ? સંસારમાં રહે પણ રમે નહિ, એવો ને ? સમ્યગદૃષ્ટિ વિષયોપભોગમાં એવો લીન ન જ બને, કે જેથી તે સંસારમાં રમી રહ્યો છે, એમ કહેવાય. તમે એવા છો ? તમારી એટલી આસક્તિ ગઈ છે ? આ તો કહે છે કે વિષયોને અમે ઝેરથી પણ ' ભયંકર માનીએ છીએ ખરા, પણ એના ઉપભોગમાં ખૂબ જ લીન
