________________
૮૪
૬ રમત સંયત–સાંસારિક બંધનથી છૂટી સર્વ સાવદ્ય
પાપમય વ્યાપારના ત્યાગની પ્રતિજ્ઞા દ્વારા સંયમ માર્ગની આરાધના કરતે જીવ આ ગુણસ્થાનકે
હોય છે. ૭ અપ્રમત્ત સંયત - સંયમ માર્ગની સર્વોત્તમ સાધના
સાથે આત્મામાં (સ્વગુણમાં) રમતે જીવ આ ગુણસ્થાને હોય છે. આ (૬-૭) બંને ગુણસ્થાનકમાં
જીવ દેશન-પૂર્વકેટિ કાળ (દેડ પૂર્વ) સુધી રહે છે. ૮ અપૂવ કરણ–અપૂર્વ અધ્યવસાયના બળે ચારિત્ર
મોહનીય કર્મના ઉપશમ કે ક્ષય માટે અહિંથી
ઉપશમ શ્રેણું કે ભપક શ્રેણિને પ્રારંભ થાય છે. ઉપશમ શ્રેણિ કરનાર જીવ ઉપશમ સમક્તિી યા ક્ષાયિક સમકિતી હોય છે. જ્યારે ક્ષેપક શ્રેણિ કરનાર નિયમા ક્ષાયિક સમકિતી હોય છે.
ઉપશમ શ્રેણિકરનાર ૮-૯-૧૦મેથી ૧૧મે ગુણસ્થાનકે જાય છે.
ક્ષપક શ્રેણિ—કરનાર ૮-૯-૧૦મેથી ૧રમે ગુણસ્થાનકે જય છે.
ઉપશમ શ્રેણિમાં નિયમા પતન બે પ્રકારે થાય છે.
(૧) આયુષ્ય પૂર્ણ ક્ષયે–(ભવક્ષ), (૨) ગુણસ્થાનકને કાળ પૂર્ણ થયે (કાળક્ષયે).
(૧) ભાવક્ષયે–અનુત્તર વૈમાનિકમાં જાય.
(૨) કાળક્ષયે—જેમ ચહ્યો હોય તેમ નીચે ઉતરે, થાવત્ પહેલે મિથ્યાત્વ ગુણઠાણે પણ જાય.