________________
પંચમ પ્રશ્નોત્તરઃ ચોર આદિથી સુરક્ષા - નમિરાજર્ષિનો પૂર્વોક્ત ઉત્તર સાંભળીને દેવેન્દ્ર ફરીથી નમિરાજર્ષિને આ પ્રમાણે કહ્યું
હે ક્ષત્રિય! તમે ચોર, લુટારા, ડાકુઓ, બહારવટિયાઓ વગેરેથી તમારા નગરને સુરક્ષિત કરીને પછી સંયમ ગ્રહણ કરો.
દેવેન્દ્રનો આ પ્રશ્ન સાંભળીને નમિરાજર્ષિએ આ પ્રમાણે કહ્યું
હે વિપ્ર! આ જગતમાં લોકો પર અનેક વાર મિથ્યાદંડનો પ્રયોગ કરવામાં આવે છે અર્થાત્ નિરપરાધી જીવો પર અજ્ઞાન કે અહંકારવશ દંડ પ્રયોગ થઇ જાય. છે અને ગુન્હો કરનાર છૂટી જાય છે. માટે આધ્યાત્મિક પુરુષોએ વિષય-કષાયરૂપી. આંતરિક ચોર વગેરેનો જ નિગ્રહ કરવો જોઇએ.
ષષ્ઠ પ્રશ્નોત્તરઃ રાજાઓને જીતવાની પ્રેરણા - નમિરાજર્ષિનો પૂર્વોક્ત ઉત્તર સાંભળીને દેવેન્દ્ર પોતાના ભાવોથી પ્રેરિત થઇને નમિરાજર્ષિને આ પ્રમાણે કહ્યું
હે નરેન્દ્રા કેટલાક રાજાઓ જે આપને નમ્યા નથી – આપની આજ્ઞામાં આવ્યા નથી તેમને વશ કરીને પછી આપ સંયમ ગ્રહણ કરો.
દેવેન્દ્રના પ્રશ્નમાં રહેલો આશય સમજીને નમિરાજર્ષિએ આ પ્રમાણે કહ્યું
જે દુર્જય સંગ્રામમાં દશ લાખ યોદ્ધાઓને જીતી લે છે તે અપેક્ષાએ વિષયકષાયોમાં પ્રવૃત્ત પોતાના આત્માને જીતી લેનાર મહાન વિજેતા છે.
આત્માની સાથે જ યુદ્ધ કરવું જોઇએ. બહારના યુદ્ધથી શું લાભ? પોતાના આત્મા દ્વારા આત્માને જીતવાથી શાશ્વત સુખ પ્રાપ્ત થાય છે.
પાંચ ઇન્દ્રિયો, ક્રોધ, માન, માયા, લોભ અને મન આ બધાને જીતવા દુષ્કર છે. છતાં એક પોતાના આત્માને જીતી લેવાથી એ બધા પર વિજય મેળવી શકાય
સપ્તમ પ્રશ્નોત્તરઃ યજ્ઞાદિની પ્રેરણા - નમિરાજર્ષિનો ભાવવાહી ઉત્તર સાંભળીને દેવેન્દ્ર જિજ્ઞાસાથી પ્રેરાઇને નમિરાજર્ષિને આ પ્રમાણે કહ્યું
૩૧
