SearchBrowseAboutContactDonate
Page Preview
Page 839
Loading...
Download File
Download File
Page Text
________________ प्रकाशिका टीका तृ०३वक्षस्कारः सू०२५ नमीबिनमीनामानौ विधाधरराज्ञःविजयवर्णन ८२७ लानि मुखं प्रमाण युक् अनेन च मुखप्रमाणेन नवमुखानि समुच्छितः पुरुषः प्रमाणयुक्तः स्यात्, प्रत्येकं द्वादशाङ्गुलै नवभिमुखैर लानामष्टोत्तरशतं सम्पद्यते, ततश्चैतावदुछयः पुरुषः प्रमाणयुक्तः स्यात् , एवं सुभद्रापि मानोन्मानप्रमाणयुक्ता तथाभूताम् पुनश्च कीदृशीम् 'तेअस्सि' तेजस्विनीम् विलक्षण तेजः सम्पन्नां तथा 'रूवलक्खणजुत्त' रूपलक्षणयुक्ताम् तत्र रूपम्, अतीव सुन्दराकारः लक्षणानि च छत्रादीनि त युक्ताम्, तथा 'ठिअजुव्वणेकेसटिअणहं' स्थितयौवनकेशावस्थितनखाम् तत्र स्थितम् अविनाशित्वाधौवनं यस्याः सा तथा एवं केशवदवस्थिताः अवर्धिष्णवो नखाः यस्याः सा तथा ततः पदद्वयस्य कर्मधारये तां तथा 'सव्वरोगणासणि' सर्वरोगनाशनीम् तदीय स्पर्शमहिम्ना सर्वरोगाः नश्यन्तीत्यर्थः तथा 'बलकरि' बलकरीम्-बलवृद्धिकरीम् नापरस्त्रीणामिव अस्याः परिभोगे परिभोक्त लक्षय इत्यथः तथा 'इच्छिय सीउण्हफासजुत्त' इच्छित शीतोष्णस्पशयुक्ताम् तत्र इच्छित्ताः इप्सिताः ऋतुविपरीतत्वेन इच्छागोचरीकृताः ये शीतोष्णस्पर्शास्तै युक्ताम्उष्ण। शीतस्पर्शाम् शीतऋतौ उष्णस्पर्शाम् मध्यमामध्यमस्पर्शामिति भावः । 'तिसु तणुअंतिम तंब तिवलिगति उग्णय तिगंभीरं । तिमु कालं तिसु सेअं ति आयतं तिमु भ विच्छिण्णं ॥१॥ त्रिषु तनुकां त्रिषु ताम्रां त्रिवलिकम्युन्नतां त्रिगम्भीराम् । त्रषु कृष्णां त्रिषु श्वेतां व्यायतां त्रिषु च विस्तीर्णाम् ॥१॥ तत्र- त्रिषु तनुकां त्रिषु स्थानेषु मध्योका जिसका मुस्ख होता है : वह मुख प्रमाण से जो ९ मुख का होता है। अर्थात् १०८ अंगुल का ऊँचा होता है। वह प्रमाणोपेत कहा जाता है। ऐसे मान, उन्मान और प्रमाण से युक्त वह सुभद्रारत्न था. तथा वह सुभद्रारत्न तेजस्वी था विलक्षण तेज से युक्त था. सुन्दर आकार वाला था छत्रादि प्रशस्तलक्षणों से युक्त था. स्थिर यौवन वाला था. केश की तरह इसके नख अवर्धिष्णु थे. समस्त रोग इसके स्पर्शमात्र से नष्ट हो जाते थे, वलकी वृद्धि करने वाला था.दूसरी स्त्रियों को तरह यह सुभद्रा अपने भोक्ता पुरुष के बल को क्षय करने वाली नहीं थी. शीत काल में यह सुभद्रारत्न उष्णस्पर्शवाला रहता था. और उष्णकाल में यह शीतस्पर्शवाला हो जाता था. तथा मध्यम ऋतु में यह मध्यमस्पर्शवाला बन जाता था यह सुभद्रारत्न तीन स्थानों में આવે છે. તેમને જે પુરૂષને જેટલા પ્રમાણવાલો અંગુલ હોય છે, તે અંગુલથી ૧૨ અંગુલ જેટલું જેનું મુખ હોય છે તેને મુખપ્રમાણ માનવામાં આવે છે. એવા મુખપ્રમાણશી જે પુરુષ ૯ મુખ જેટલું હોય છે એટલે કે ૧૦૮ અંગુલ જેટલો ઊંચે હોય છે, તેને પ્રમાણપત કહેવામાં આવે છે. એવા માન, ઉન્માન અને પ્રમાણથી યુક્ત તે સુભદ્રા નામક સ્ત્રી-રત્ન હતું. તેમજ તે સુભદ્રા સ્ત્રી–તેજસ્વી હતું તે વિલક્ષણ તેજથી સમ્પન્ન હતું. આકારે તે સુભદ્રા સ્ત્રી-રતન સુન્દર હતું. છત્રાદિ પ્રશસ્ત લક્ષણોથી તે યુકત હતું. સ્થિર યૌવનવાળું હતું. વાળની જેમ એના નખો અવધિ હતાં એના સ્પર્શમાત્રથી જ સમસ્ત રોગ નાશ પામતા હતા. તે બળબુદ્ધિ કરનાર હતું, બીજી સ્ત્રીઓની જેમ તે સુભદ્રા પિતાના ઉપકતા પુરૂષના બળને ક્ષય કરનાર ન હતી. શીત કાળમાં તે સુભદ્રારત્ન ઉષ્ણ પશવાળું રહેતું હતું અને ઉણકાળમાં એ શીતસ્પર્શ વાળું થઈ જતું હતું. તેમજ મધ્યમ ઋતુમાં એ મધ્યમ સ્પર્શ જમ્બુદ્વીપપ્રજ્ઞપ્તિસૂત્ર
SR No.006354
Book TitleAgam 18 Upang 07 Jambudveep Pragnapti Sutra Part 01 Sthanakvasi
Original Sutra AuthorN/A
AuthorGhasilal Maharaj
PublisherA B Shwetambar Sthanakwasi Jain Shastroddhar Samiti
Publication Year1980
Total Pages992
LanguageSanskrit, Hindi, Gujarati
ClassificationBook_Devnagari, Agam, Canon, & agam_jambudwipapragnapti
File Size62 MB
Copyright © Jain Education International. All rights reserved. | Privacy Policy