________________
૭૮૪
भगवतीसूत्रे हारिद्राश्च ४' इसी प्रकार से नील और शुक्लपद के योग से भी चार भङ्ग पनते हैं-जैसे-'स्यात् नीलश्च शुक्लश्च१, स्यात् नीलश्च शुक्लाश्च २, स्यात् नीलाइच शुक्लश्च ३, स्यात् नीलाइच शुक्लाइच ४' इसी प्रकार से लोहितपद के साथ पीतपद का योग करने पर चार भंग बनते हैं जैसे-'स्यात् : लोहितश्च हारिद्रश्च १, स्यात् लोहितश्च हारिद्राश्च २, स्यात् लोहिताश्च हारिद्रश्च ३, स्यात् लोहिताश्च हारिद्राश्च ४' इसी प्रकार से लोहितपद के साथ शुक्लपद का योग करके जो ४ भंग बनते हैं वे इस प्रकार से हैं-'स्यात् लोहितश्च शुक्लश्च १, स्यात् लोहितश्च शुक्ल श्च २, स्यात् लोहिताश्च शुक्लश्च ३ स्यात् लोहिताश्च शुक्लाश्च ४, इसी प्रकार से पीत के साथ शुक्लपद का योग करके ४ भंग इस
અનેક પ્રદેશોમાં પીળા વર્ણવાળો હોય છે. ૨ “ચાર નારા હૃારિરરર' અનેક પ્રદેશોમાં તે નીલ વર્ણવાળે હોય છે તથા કેઈ એક પ્રદેશમાં પીળા વર્ણવાળ હોય છે. ૩
આજ રીતે નીલવર્ણ અને સફેદવર્ણના રોગથી પણ ૪ ચાર અંગે થાય છે. તે આ પ્રમાણે છે-“થાત્ નીરવ શુકજીફ?” કેઈવાર તે નીલ વર્ણવાળે અને સફેદ વર્ણવાળો હોય છે. ૧ અથવા “સ્થાનું નીરજ ગુજાર’ એક પ્રદેશમાં તે નીલ વર્ણવાળે હેય છે અને અનેક પ્રદેશમાં સફેદ વર્ણન વાળ હોય છે. ૨ “ચાકૂ નાથ રુવચ રૂ” અનેક પ્રદેશમાં નીલ વર્ણવાળે અને એક પ્રદેશમાં શુકલ વર્ણવાળો હોય છે. ૩ “યાહૂ નીહાફ સુથાર અનેક પ્રદેશોમાં તે નીલ વર્ણવાળા હોય છે અને અનેક પ્રદેશમાં સફેદ વર્ણવાળો હોય છે. ૪
આજ પ્રમાણે “લેહિત પદની સાથે “પીત' પદને પેગ કરવાથી પણ ૪ ચાર ભંગ થાય છે. તે આ પ્રમાણે છે. “ચાત્ રોહિતર હારિર૪૨ કોઈવાર તે લાલ વર્ણ અને પીળા વર્ણવાળા હોય છે. ૧ “ાર રોહિત
રિતા ૨ એક પ્રદેશમાં તે લાલ વર્ણવાળે અને અનેક પ્રદેશમાં પીળા વર્ણવાળો હોય છે. ૨ “વાર્ રોહિતારા વિરૂ અનેક પ્રદેશમાં તે લાલ વર્ણવાળો હોય છે અને કેઈ એક પ્રદેશમાં પીળા વર્ણવાળે હેય છે. ૩ “જલાર રોહિતર ફરિદ્વાર ૪ અનેક પ્રદેશમાં તે લાલ વર્ણવાળા હોય છે અને અનેક પ્રદેશમાં તે પીળા વર્ણવાળ હોય છે. ૪ આજ પ્રમાણે પીળા અને સફેદ વર્ણના રોગથી પણ ૪ ચાર ભંગ થાય છે. તે આ પ્રમાણે છે
શ્રી ભગવતી સૂત્ર : ૧૩