________________
સત્તાએ શુદ્ધ છે. પરંતુ અનાદિ કાળનો સ્વભાવ - સહજમલ છે. તેના કારણે તેને રાગ દ્વેષની ચિકાશ ચોટેલી છે તેથી નવી કર્મ રજ ચોંટ્યા કરે છે. તે કર્મના બંધનથી જન્મ - મરણરૂપ સંસારમાં પર્યટન કરે છે ત્યારે પુદ્ગલ ગ્રહણ કરી અશુદ્ધ પર્યાય ઉત્પન્ન કરે છે, તે પર્યાયને છોડતો નથી ગ્રહણ કરતો ફરે છે. છોડેલા પુદ્ગલો પછી પુદ્ગલની પર્યાય બની જાય છે પરંતુ તેનો મૂળ સર્જનહાર આત્મા હતો. અરે ! ધર્માસ્તિકાય, અધર્માસ્તિકાય, આકાશાસ્તિકાયની પર્યાયો પણ આત્માએ છોડેલા પુદ્ગલ પર્યાયોના આકારની અપેક્ષાએ જ થયેલી છે. માટે સમગ્ર પર્યાયોનો વિધાતા શુદ્ધાત્મદ્રવ્ય છે માટે પરમ વિધાતા છે.
પરમયોગને - વળી આ પરતત્ત્વ કેવું છે ? પરમયોગી છે. . સયોગી કેવળી સુધીના બધા યોગીઓ છે તે પણ આત્માની પર્યાય છે. શુદ્ધાત્મદ્રવ્ય પરમ યોગી છે કારણ કે, તેમાંથી સર્વ યોગીઓ થયેલા છે માટે સત્તાએ શુદ્ધ જે આત્મદ્રવ્ય રહેલું છે તે પરમ યોગી છે માટે જ સમ્યકત્વથી માંડીને સયોગી કેવળી સુધીના બધા યોગીઓ ચોટેલી કર્મ રજનો હ્રાસ થતાં સ્વ-રૂપ (શુદ્ધાત્મસ્વરૂપ) પ્રગટ થતું જાય છે તેમ તેમ તે તે યોગીને યોગ્ય આત્માની શુદ્ધતા બતાવનારું યોગીપણું પ્રગટે છે. જ્યારે સહજમલનો હ્રાસ થઈ જાય છે ત્યારે શુદ્ધાત્મદ્રવ્યનું પરમયોગિપણું અનુભવાય છે.
આ પરતત્ત્વ યોગને ઓળંગી ગયેલું છે માટે યોગીઓમાં પરમઉત્કૃષ્ટ છે. એમ પણ અર્થ લઈ શકાય.
પરમેશ્વરાય - વળી આ પરતત્ત્વ કેવું છે? પરમેશ્વર છે. ઈશ્વર તે ઐશ્વર્યયુક્ત હોય. શુદ્ધાત્મદ્રવ્યનું ઐશ્વર્ય સૌથી ઉત્કૃષ્ટ છે. શુદ્ધાત્મદ્રવ્ય નથી તો આ જગત નથી. આખું જગત તેની જ ઠકુરાઈ છે માટે પરતત્ત્વ પરમ ઐશ્વર્યયુક્ત હોવાથી પરમેશ્વર છે. પરમ ઈશ્વર છે અથવા ઈશ્વરોમાં પરમ-ઉત્કૃષ્ટ છે. .
શકસ્તવ
