Page Text
________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
ક: વા મળે છે. ત્યારે તેની ચિંત! મુવિની પરાડા; દ્રામાંથી ઉલટ કbe ના નવું વગે. એ ઉપરી થાય છે. એ હું પછી સ્પષ્ટ થાય છે , સમૃદ્ધિ અને સિદ્ધ થ: દે. નમ્રતા અને દામાના ગુરુ માં મા tળામાં જ્યારે મધ અને ફળ પ ા પણ્ નમ્રતા રહસ્ય સમાએલું છે. એ ન આપણામાં નાતે ધારણ કરે છે અને એવે વખતે રામની કપ્રિયતા ગુણ કેળવવા માટે આપણે માનતા રહેવું નેદ . જ ક વધી જાય છે ત્યારે લેક રનનું અતિ પ્રેમ- "ગુ થાય છે. ઊલટું જ, ક્ષમા કરવાના પ્રસંગે જ ! જે સ્વાગત કરે છે. એ ઉપરથી સિદ્ધ થાય છે કે, આપણા ઉપર ક્રોધ સવાર થઈ બેસે છે. ક્રોધ જે એ ન સૂતાનું જ છે. અને નમે તે સહુને ગડી રાત્રે આપણને નીચે પાડવા માટે તક શોધ . પણ ઇન છે એ વાત પિન હું થાય છે. ઉદ્ધતાઈ' કે છે અને આપણે તેને કારણે ૦૪' પાત્માન , છાતા દાઢી ફરવું એ સેરાઈનું કયું નથી પણ ગુણને જ ગુમાવી બેસીએ છીએ. નસભા એ જ મેટાઈનું લક્ષણ સિદ્ધ થાય છે.
નમન અને ક્ષમાને દેવી ગુણ એ ' - કા•ણી પાસે દ્રશ્ય વધી જાય અને એ જે ગગને વિકાસ કરે છે. અને નમનને દેખાવ માં લકાને તુ છ માનવા માંડે છે તે સદની નાર માં હોય છે. પરર નનનને બને એક ''પણું - તુ અને ગવષ્ટ જ સિદ્ધ થાય છે. અને એના ભવમાં રખાવે છે. દેખાવમાં બંને પ્રકાર છે કે સર | માટે પહેલા કાંઈ આદર હોય તો પણ તે લુપ્ત જણાય છે. અથવા બીજે પ્રકાર વધારે મતો થઇ જાય છે. અને એની પાસે કોઈ જવાની ઈચ્છા હોય છે. એવા પ્રકારને ઓળખવાની પશુ ઘણી જરૂર પણ કરતું નથી. કોઈ મતલબીઓએ પોતાનું કાર્ય હોય છે. કપટપટુ સ્વાર્થસંપટ માણૂસ એવા દેખાવ કરી લેવા એને આદર કરતા હોય એમ દેખાય છે, નમનો ઉપયોગ કરી પોતાને સ્વાર્થ સાધી લે છે. પણ નક્કી સમજી રાખવું જોઈએ કે એવા માણસે એવા દુષ્ટ અને ઢાંગી નમન કરનારથી આ પરો ચેતતા પણ એને અંતઃકરણુમાં તિરસ્કાર જ કરતા હાય રહેવાની ખાસ જરૂર છે. એક કવિએ એવા નમનનું છે, માટે સમૃદ્ધ પણાનું ભૂષણ નમ્રતા જ છે; વર્ણન એક કૂવામાં કરેલું છે, જે આપણને સારે ઉદ્ધતાઈ તે નક્કીં જ.
ઉપદેશ આપી જાય છે. કવિ કહે છે કે – સમૃદ્ધિ જેમ નમ્રતાથી શોભે તેમ અધિકાર પણ નમન નમનમેં ફક હૈ, સબ નહીં હોય સમાન; ક્ષમાથી જ શભા પામે. નિગ્રહાનુદ્ધ કરવાનો કોઈને દગાબાજ ના નમે, ચિત્તા ચર કમાન. અધિકાર મળી જાય અને તે તેના પથે છ મદ-મત્ત
એટલે કે, નમન નમનમાં પણ ફેર હોય છે. પો ઉપયોગ કરતો રહે છે તેથી તેની શોભા વધે
જોવામાં તે બંને પ્રકારમાં દેખાવ સરખે જ હોય નહીં, પણ ક્ષમારિ ધારણ કરી તે પિતાની
છે, પણ કવિ ચેતવણી આપે છે કે, દગાબાજ કપટી રીતિ ચાલુ રાખે છે તેથી તેને અધિકાર દીપી
હોય છે તે ઊલટું બમણું નમન કરે છે. અને પોતાની નિકળે. અને તે અધિકારીની ચેતરફ એકસરખી
વાત સિદ્ધ કરવા માટે તે કવિ ત્રણ દાખલાઓ પ્રશંસા જ થતી રહે. એક કવિએ કહ્યું છે કે –
આપણી આગળ રજૂ કરે છે. વાધ જેવું જ કુર, ક્ષમાં બડે ચિત હૈ, છટકું અભિમાન;
ચિત્તો નામનું જાનવર હોય છે. તેની વૃત્તિનો કોઈ કણજીક કથા ઘયો, જબ ભૃગુને મારી લાત, ભરોસે કરતું નથી. સરકસમાં બધા જાનવરોને અના
એમ કહેવાય છે કે, શ્રીકૃષ્ણને ભગુ નામના પાલક બનાવી શકાય છે. પરન્તુ સરક્સમાં પણ એ અધીએ લાત મારી ત્યારે કૃષ્ણજીએ લાતને નિશાની ચિત્તાને કોઈ વિશ્વાસ કરતું નથી. એ કયારે દગે તરીકે પોતાની છાતી ઉપર ભૂષણની પેઠે ધારણ કરી દેશે એ સમજાતું નથી. કેઈ ઉપર હુમલો કરવાને એમાં કૃષ્ણજીનું કાંઈ ગૌરવ ઘટયું નહીં. એટલે હોય છે ત્યારે તે ખૂબ નમી જાય છે. તેવી જ રીતે
For Private And Personal Use Only
| SR No. | 533871 |
| Book Title | Jain Dharm Prakash 1957 Pustak 073 Ank 08 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Jain Dharm Prasarak Sabha |
| Publisher | Jain Dharm Prasarak Sabha |
| Publication Year | 1957 |
| Total Pages | 20 |
| Language | Gujarati, Hindi |
| Classification | Magazine, India_Jain Dharm Prakash, & India |
| File Size | 11 MB |