Page Text
________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
પરમાર્થસૂચક વસ્તુ વિચાર સંગ્રહ. મુનિ પુણ્યવિજ્ય (સંવિજ્ઞપાક્ષિક)
(પૃષ્ઠ ૭૭ થી શરૂ)
મહંતતાના અભિમાની એવા વાચાળ મનુષ્ય જે વાંચન, પરિચય, નિદિધ્યાસન હોય તે અને ઘટાટોપ વાદળ ફેલાવતો પણ ખાલી તેમાંથી કોઈને કાંઈ સમજવાનું, વિચારવાનું, ગર્જના કરતે એ મેઘ તે ઠામ ઠામ છે, અદરવાનું અને મનન કરવાનું જરૂર મળી પરંતુ જેનું હૃદય કેવળ ધર્મ બુદ્ધિથી ભીંજાયું આવે છે. ક્રિયામાર્ગની સાથે જ્ઞાનમાર્ગ સાધછે, આત્મજ્ઞાને કરી સહિત છે, તથા સંસાર વાથી યથાર્થ ફળની પ્રાપ્તિ થાય છે. ૧૪૯ પરિણામી આત્માઓને સંસાર દુ:ખથી મુક્ત જ્ઞાન અને ક્રિયા એકલા કેઈપણ વખત કરવાની અંતરંગ સાચી ઈચ્છા જ માત્ર છે રહી શકતા નથી. કેઈ વખત જ્ઞાનની મુખ્યતા એવા ઉત્તમ મનુષ્ય અને વર્ષા કરવાવાળા મેઘ તે કિયાની ગણતા અને ક્રિયાની મુખ્યતા તો એ બે જગતમાં બહુ દુર્લભ છે. ૧૪૫ જ્ઞાનની શૈાણતા પણ બને જોડું કાયમ સાથે જ
તત્ત્વજ્ઞાની મહાત્માઓએ આપેલ ઉપદેશ રહે છે; છતાં જ્ઞાનમાર્ગ અને ક્રિયા માર્ગ જે વારંવાર વિચારવામાં આવે અને હદયમાં કહેવા આશય જ્ઞાનની મુખ્યતા તે જ્ઞાનમાર્ગ સારી પેઠે સ્થાપવામાં આવે તો જ ઉત્તમ ફળ અને જેમાં ક્રિયાની મુખ્યતા તે ક્રિયામાર્ગ આપે છે. જે પુરુષ અનાદરથી ઉપદેશના અર્થને એ જ છે. ૧૫૦ ધારે નહિ તેને તે ઉપદેશ કાંઈ પણ ફળ જ્ઞાન અને ક્રિયાથી મોક્ષ થાય છે. તે આપતા નથી. ૧૪૬
બનેમાંથી એકનો પણ નિષેધ કરનાર મેક્ષનો પિતાની ચિવડે પિતાની બુદ્ધિથી જ સાધક થઈ શકતો નથી કારણકે ક્રિયા એ વિચાર કરીને જ્યાં સુધી જાણવા ગ્ય વસ્તુ
વિયેની વિશુદ્ધિરૂપ છે અને જ્ઞાન એ ચેતનાની જાણી ન હોય, ત્યાં સુધી તે વસ્તુની પ્રાપ્તિ થતી વિશુદ્ધિરૂપ છે. જ્યારે ચેતના અને વીર્યની નથી. ૧૪૭
વિશુદ્ધિ થાય ત્યારે જ સર્વ સંવરરૂપ મેક્ષ જ્યારે મનનની ટેવ પડે છે ત્યારે જ વસ્તુ
થાય છે. ૧૫૧ રહસ્ય સમજાય છે. મનન કર્યા વગર વસ્તુસ્થિતિ
માત્સર્ય ભાવ રહિત અને પાપકાર્ય પ્રતિ સમજાતી નથી, આત્મજાગૃતિ સ્કરાયમાન તિરસ્કાર સહિત ગાંભીર્યતા ને ઘેર્યતા એ થતી નથી, વાંચેલે વિષય અંતરંગમાં જરાપણ બને પવિત્ર આશયયુક્ત જેમાં દાક્ષિણ્યપણું અસર કર્યા વગર ઉપર ઉપરથી ચાલ્યો જાય છે. હોય તે જ તેનું સત્ય દાક્ષિણ્યપણું કહેવાય; એક અંગ્રેજ વિદ્વાને ખરું કહ્યું છે કે પાંચ અન્યથા એ બને આશય વિનાનું દાક્ષિણ્યપણું મિનિટ વાંચી ને તેના પર પંદર મિનિટ વિચાર ભદ્રિક આત્માને મારનારું કાતિલ શસ્ત્ર કરોઆવી રીતે મનન કરવાની ટેવ પડશે જાણવું. ૧૫ર ત્યારે જ ખરેખર સાર શોધી શકાશે. ૧૪૮ જેમને પામવા ગ્ય આત્મસ્વરૂપ પ્રાપ્ત
For Private And Personal Use Only
| SR No. | 531494 |
| Book Title | Atmanand Prakash Pustak 042 Ank 05 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Jain Atmanand Sabha Bhavnagar |
| Publisher | Jain Atmanand Sabha Bhavnagar |
| Publication Year | 1944 |
| Total Pages | 10 |
| Language | Gujarati, Hindi |
| Classification | Magazine, India_Atmanand Prakash, & India |
| File Size | 1 MB |