________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
મનનું રહસ્ય અને તેનું નિયંત્રણ
૪૨
મનનું રહસ્ય અને તેનું નિયંત્રણ.
( વર્ષ ર૯ ના અંક ૧૨ ના પૃષ્ટ ૩૦૫ થી શરૂ )
અનુ૦—વિઠ્ઠલદાસ મૂ. શાહ જ્યારે તમે કોઈ મનુષ્ય અથવા કેઈ બીજી વસ્તુને જુઓ ત્યારે મનમાં એમ વિચાર કરો કે તે આત્મા છે. તેને નિરંતર અભ્યાસ કરવાથી નામ તથા રૂપ વિરહિત થઈ જશે અને આત્મા પ્રકાશિત થઈ ઉઠશે. સાંસારિક દષ્ટિ અંતહિત થઈ જશે પરંતુ તેને માટે અત્યંત પ્રયાસની આવશ્યકતા છે. પછી શ્વાનમાં શ્વાન-દષ્ટિ નહિ રહે, તેમાં તમે આત્માને જ જશે અને અનુભવશે. સાધનકાળમાં જુના સંસ્કાર તમને પીડા કરશે. તે તમારા ખરા શત્રુ છે. ખૂબ સાહસવડે તેની સાથે યુદ્ધ કરો. તે સમ્યફજ્ઞાનનું સાધન છે. એનાથી તમને આત્માનું સમ્યગ્રદર્શન થશે, તમે બધા વિષયોને આત્મવત્ જોશે. વિચારો
કવિ હંસસોમ સોળ જીનમંદિર હોવાનું જણાવે છે. આ ઉપરથી એમ લાગે છે કે એક વાર આ સ્થાને કરોડો શ્રાવકે અને અનેક જનમંદિરે હશે–તેથી વિભૂષિત હશે. કવિ સૌભાગ્યવિજયજીએ જણાવેલ બૌદ્ધની બન્ને પ્રતિમાઓ અદ્યાપિ પર્યત વિદ્યમાન છે. અહીંના ભૂદેવ-બ્રાહ્મણે તેમાંથી એકને બળીયાકાકા અને બીજી પ્રતિમાને રામચંદ્રજી તરીકે પૂજે છે; જ્યારે કેટલાક તેને ભૈરવજી કે કેટલાક તેને ક્ષેત્રપાલ તરીકે માને છે. તેને ચમત્કારી માની અનેક માનતા, બાધા, આખડી રાખે છે. ભૂદેવોના તો એ અન્નદાતા છે એમ કહું તો ચાલે. અત્યારે પણ વડગામમાં બ્રાહ્મણોની વસ્તી વધારે છે. કવિ સૌભાગ્યવિજયજી પોતાની તીર્થમાલામાં અહીંથી પાંચ કેશ દૂર ગૌતમસ્વામીના કેવળ કલ્યાણકના સ્થાને સ્તૂપ હોવાનું જણાવે છે; પરંતુ અત્યારે તેમાંનું કશું અહીં વિદ્યમાન નથી. શ્રી
વિજયજીએ પોતાની સમેતશિખર તીર્થમાળામાં ગૌતમ ગણધરના નિર્વાણસ્થાન તરીકે આ સ્થાનને ઓળખાવ્યું છે તે તો રાજગૃહીની અપેક્ષાએ છે. વડગામ તે વખતે રાજગૃહીની તદ્દન નજીકનું નાનું ગામ લાગે છેશ્રાવકે માટે તે બિહારથી રાજગૃહી જતી લાઇનનું નાલંદા સ્ટેશન આવે છે, ત્યાંથી વડગામ ( કુંડલપુર ) બે માઇલ અને નાલંદા દેઢ માઈલ દૂર છે. કેટલાક ભાવિક શ્રાવકે તો ગાડામાં જાય છે-પગરસ્તે જાય છે એટલે પાવાપુરીથી બિહાર થઈ કંડલપુર થઈ રાજગૃહી જાય છે. નાલંદા B. B, L. નું સ્ટેશન છે અને કુંડલપુરનું પોષ્ટનું ગામ સિલાવે છે. કુંડલપુર તીર્થની વ્યવસ્થા શ્વેતાંબર પેઢીના મેનેજર બાબુ ધનુલાલજી સૂચન્તિ કરે છે.
(ચાલુ)
For Private And Personal Use Only