________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
અમારી પૂવદેશની યાત્રા બની એ અમૃતવાણી પીને તેઓ કેવા તૃપ્ત થયા હશે? તેમનું એ મહા સભા5 આજેય બીજને ઈષ્ય ઉત્પન્ન કરાવે તેવું છે. ધન્ય છે ! ધન્ય છે ! તે ભવ્ય આતમાઓને જેમણે પ્રભુ મુખથી અતિમ દેશના સાંભળી, આત્મ કલ્યાણ માગ સ્વીકાર્યો છે. ઉત્તરાધ્યયન સૂત્રના ૧૧૦ અધ્યયને અહીં જ રચાયા હતા અને છેલ્લે જગતપ્રભુ મહાવીરદેવ આજ નગરમાં હસ્તિપાલ રાજાની સભામાં નિર્વાણ પદ પામ્યા હતા. એ ભાવ ઉદ્યોત અત થવાથી નવમલ્લીક અને લિચ્છવી રાજાઓએ પ્રભુના મરણરૂપે 4 વ્યઉદ્યોત પ્રગટાવ્યા અને દીવાલી પર્વ બન્યું, તે પણ અહીંથી જ જે પર્વ અદ્યાવધિ ભારતમાં ઘેર ઘેર ઉજવાય છે.
ભારતના બીજા કોઈ પણ મહાપુરૂષનું આવું જીવંત સમારક હજી સુધી નથી પ્રદુભૂત થયું, પરન્તુ વિચારતાં એમ લાગે છે કે ક્ષમાશમણું, સાતપુત્ર દેવાધિદેવના મહાન ઉપકારના મરણરૂપે એ યોગ્ય જ મારક છે. મિત્ત મે વ મુ, મુ ને ઉદાર મહામંત્ર પાઠવનાર મહાપુરૂષના નિર્વાણ દિવસને આજેય દરવર્ષે ભારત સંભારે છે. દ્રવ્ય ઉઘાતરૂ૫ દિવાળી મનાવે છે. ખરેજ એક મહા કવિએ કહ્યું છે કે “ મહાપુરૂષોની મહત્તા આપોઆપ જ પ્રગટે છે. ' આ કથન તદ્દન ઉચિત અને સત્ય છે.
પ્રથમ આ નગરીનું નામ અપાપાપુરી હતું, કિન્તુ પ્રભુ મહાવીરના નિર્વાણ બાદ પાપાપુરી નામ થયું જેમાંથી પાવાપુરી ચાલે છે. અત્યારે પાવા અને પુરી બન્ને જુદાં ગામ છે. બન્ને વચ્ચે ૧ માઈલનું અંતર છે. પ્રભુના નિર્વાણસ્થાનને અત્યારે પુરી કહે છે, જ્યાં વેતાંબરી સુંદર ભવ્ય મંદિર અને તાંબરી વિશાલ ધર્મશાલા છે. આ મંદિરને અત્યારે ગાંવમંદિર–ગામમંદિર કહેવામાં આવે છે, મંદિરમાં ભગવાન મહાવીરની પ્રાચીન સુંદર મૂતિ મૂળનાયક તરીકે બિરાજમાન છે. આજુબાજુમાં કાષભદેવ, ચંદ્રપ્રભુ, સુવિધિનાથ અને નેમનાથ પ્રભુની મૂત્તિઓ છે. મૂળનાયકજીની જમણી બાજુ જનરેંદ્ર મહાવીર પ્રભુની અત્યન્ત પ્રાચીન પાદુકા છે, પાદુકા બહુ જ જીર્ણ અને ઘસાઈ ગયેલ છે. પ્રભુ મહાવીરના નિર્વાણ બાદ તરતની જ તે પાદુકાઓ બનેલી છે. પરમ પ્રભાવિક અને ચમત્કારી છે. આ પાદુકાઓ પહેલાં સામે હતી, પરંતુ જીર્ણ થઈ જવાથી પ્રભુની બાજુમાં પધરાવી છે. હાલમાં નવી પાદુકા બનાવીને પ્રભુની સન્મુખ જ રાખેલી છે. પ્રભુની ડાબી બાજુ અગીયાર ગણધરની પાદુકા છે અને મહાન આગધ્ધારક શ્રી દેવર્ધિગણ ક્ષમાશ્રમણની સુંદર મનહર મૂત્તિ બિરાજમાન છે. મૂળ ગભારાની ચારે બાજુ–ખુણામાં ચાર દેરીઓ છે જેમાં વરપ્રભુ, સ્થૂલભદ્રજી, મહાસતી ચંદનબાલા તથા દાદાજીની ચરણ પાદુકાઓ છે. તે મંદિર બહુ જ સુંદર અને રમ્ય છે. સુંદર આરસપહાણુ બધે પાથરેલ છે, અને આરસની સીવ ચીને અંદર જવાય છે. મંદિરની જમણી બાજુ “વેતાં
For Private And Personal Use Only