________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
૧૮
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
જે વ્યવહાર દશામાં વિચરનાર ચિત્તને બોધ.
મુમુક્ષુ આત્માનાં લક્ષણે.
*
*
અરે પ્રિય ચંચળ ચિત્ત, તારી યોગ્યતા ઘણી છે, તારી શકિત અગાધ
ઈ છે, તારી નિપુણતા લોકમાં વખણાએલી છે અને તારું સામર્થ્ય
જ અદ્વિતીય ગણાયેલું છે, તે છતાં અમારે તને કટલે એક બેધ આપવાનો છે. તું વ્યવહારદશામાં વિચરતાં કેટલીએક વાત ભુલી જાય છે. કારણ કે તું વિક્ષેપનું વિશાળ ક્ષેત્ર બની જાય છે. એ વિશાળ ક્ષેત્રમાં તારી સ્થિતિ એવી થઈ જાય છે કે, જેથી અમારી સર્વ પ્રકારની મર્યાદાને ભંગ થઈ જાય છે. વ્યવહાર દશામાં સહનશીલતા અને શાંતિ એ ઉભય વસ્તુને તું તદન ભુલી જાય છે. એ ઉભય વસ્તુને પ્રભાવ તારા દોષને લઈને અમારાથી ભગવી શકાતા નથી. અરે ચંચળ મન ! આ જગતમાં ઉત્તમ પુરૂષો બીજાના ઉપકારને માટે કેવા કેવા મહાન પ્રયત્નો કરે છે? અને કેવી કેવી મુશ્કેલીઓ વેઠે છે ? તેનો તારે વિચાર કરવો જોઈએ. તારામાં પણ જો એ ઉપકારબુદ્ધિ હોય તે તારે તારી ચંચળતા છોડી દેવી જોઈએ. અને સહનશીલતા તેમજ શાંતિ ગ્રહણ કરવી જોઈએ. અમે અનેક ઉપાયો કરીએ છીએ તે છતાં આ જગતૂના અસત્ય આવરણો આડાં આવ્યાજ કરે છે, તેને લઈને અમોને સત્ય માર્ગની સૂઝ પડતી નથી. તને અમે વિનંતિ કરી કહીએ છીએ કે, આ વિશ્વપ્રપંચમાં તું શા માટે રચ્યું પચ્યું રહે છે? શા માટે પ્રિય માનેલા પદાર્થોને છોડવા તારી વૃત્તિ માગતી નથી ? અને આ વિશ્વપ્રપંચના યથાર્થ સ્વરૂપને ઓળખતી નથી ? હવે જે તું તારી તે વૃત્તિને છોડીશ નહીં તો પછી અમે નિશ્ચય કર્યો છે કે, વિવેક વિચારથી તને શાંત અને અંકુશિત બનાવવું. પ્રિય ચિત્ત ! કદિ તું એમ કહે કે,
હું મારી ચંચલ વૃત્તિને છોડવા સમર્થ નથી. તેથી શું કરું? ” તો અમે તન જે ઉપાય બતાવીએ, તે તારે ગ્રહણ કરવો. આ વ્યવહારદશા કે જે ને તેં સત્ય માનેલી છે, તે તારા કુસંગનું પરિણામ છે, તને એક એવા નઠારા પુરૂષને સંગ થયે છે કે, જેથી તુ આ વ્યવહાર દશામાં વિપરીત માર્ગે અથડાયા કરે છે. એ નઠારો પુરૂષ મેહ છે. એના કુસંગથી જ તારી આ દશા થઈ છે. એ કુમિત્રને તારે ત્યાગ કરવો જ જોઈએ. એ મેહ રૂ૫ મિત્રથી જે તું મુકત થઈશ તે “સુખકારક કત્તવ્ય કયું છે? ” એનું તને ભાન આવશે. એ મેહ મિત્રને લઈને જ તને
For Private And Personal Use Only
