________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાર
સ્ત્રીનવિભાગ.
II
આપણું સ્ત્રી કેળવણું.
આ સંસારમાં દરેક શ્રાવિકાએ સ્ત્રી કેળવણી લેવી જોઈએ. પૂર્વકાલે આપણે આર્યશ્રાવિકાઓ તન, મન અને ધનથી સ્ત્રી કેળવણી સંપાદન કરવાને સદા તત્પર રહેતી હતી. આપણું આદીશ્વરભગવાન શ્રી કષભદેવના પવિત્ર પુત્રી બ્રાહ્મી અને સુંદરી કેવી વિદુષી શ્રાવિકા હતી? તે વાર્તા આપણું જૈન ઇતિહાસમાં પ્રખ્યાત છે. તે સિવાય સુલસા, ચંદનબાલા, સીતા, દ્રૌપદી વગેરે આપણે અનેક સતીઓ પણ વિદ્યાથી અલંકૃત હતી અને સ્ત્રી કેળવણીના પ્રભાવથી તેઓ નસતી મંડલમાં ગણનીય થયેલી છે, જેમના પવિત્ર નામોનું સ્મરણ આપણે આપણી આવ
શ્યક ક્રિયામાં અદ્યાપિ કરીએ છીએ. તે મહાસતીઓનું યશોગાન યાવચંદ્ર દિવાકરો આ જગતમાં થયા કરશે. એ બધે પ્રભાવ સ્ત્રી કેળવણીનો જ છે.
સ્ત્રી કેળવણી કેવું કેવું ઉત્તમ શિક્ષણ આપે છે, તે સર્વને શ્રવણીય છે. સ્ત્રી કેળવણી પામેલી કાંતાએ પતિની આજ્ઞાનુસાર વર્તે છે, “વસુરપક્ષના સ્ત્રીવર્ગવડીલ સાસુ વગેરેની સવિનય–સપ્રેમ આજ્ઞાઓ ઉઠાવવા તત્પર થાય છે. સાસુ પદ મલતાં પિતાની પુત્ર વધૂને પારકી પુત્રી ન ગણતાં પોતાની પુત્રી સમાન ગણે છે. તેને એક ગુલામડી સમાન ન ગણતાં તેના ગજા સમાન કામ સોંપે છે. પોતાના આશ્રિતોને નહિ તરછોડતાં તેમનું પ્રેમથી પાલન કરે છે. અને કુટુંબમાં કલેશને પ્રવેશ થવા દેતી નથી.
સ્ત્રી કેળવણી પામેલી શ્રાવિકા સડકને નીતિમાર્ગ ત્યજી કાંટા કાંકરાવાળા અનીતિને ઉન્માર્ગે ચાલતી નથી. વિદુષી બાલાનું મન હંમેશા મોટું રહે છે. તે સાસુના કૃત્યો પર ટીકા કરતી નથી, અને કુટુંબના દેશો પ્રકટ કરવા પ્રયત્ન કરતી નથી. કદાચ સાસુ અથવા કોઈ વડીલ ઠપકો આપે તો તે શાંતિથી સહન કરી પોતાની ભૂલ સુધારવા પ્રયત્ન કરે છે, પરંતુ સામું બોલી કલેશના બીજ રોપતી નથી. તેમજ તે નણંદના વધારે લાડ જેમાં તેની સાથે લડી પડતી નથી.
કેળવણીના પ્રભાવથી સ્ત્રી જાતિમાં સ્વાભાવિક રીતે સદગુણ આવે છે. પિતે
For Private And Personal Use Only