________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
જૈન સાહિત્ય
ઈતર કવિઓના કેટલાક કાયે કેટલેક દરજ્જે ચડીયાતા કહેવામાં આવે છે પણ જે યેજના ભરેલી પ્રતિભા જૈન કવિએની કવિતામાં પ્રકાચિત થાય છે, તેવી બીજામાં વિશેષ જોવામાં આવતી નથી. કેટલાએક તે કવિતાનુ ઉચ્ચ સ્વરૂપ સમયા વિના સ્થૂલૢ ભાવમાં તેને છિન્ન-ભિન્ન કરી નાખીને પણ પેાતાને કરિ કહેરાવવામાં માન સમજી પ્રજા છે અને પ્રવર્તે છે. પણ કેટલાએકની કવિતામાં તેમાં ખાસ કરીને ઉચ્ચ કાટીમાં આવેલા જૈન ત્રિએના કાયમાં માર્મિક અને રસની એકાગ્રતત્રે પ્રતિપાદન કરનાર કાય્ ત્રરૂપને અતિ સમીપ એવા ઉદ્દગાર જોઇ મનને પૂર્ણ આશ્વસન મલે છે. કોઈ કોઈ સ્થલે જૈન કવિએએ શાંત રસને પ્રેમ સાથે જોડી જે અદ્ભુત પ્રકાર વર્ણવ્યે છે તે પ્રકાર અવશ્ય સહૃદયેને પૂર્ણ આનંદ ઉપન્યા વિના રહે તેવા નથી. ઇતર કાઈ કવિઓએ જે સ્થૂલ ભાવનાએ, જે પશુ વૃત્તિએ અને જે વિષય સબ ંધો વર્ણવી તેને પ્રેનનું નામ આપેલું છે, તેને મુકાબલે જૈન કવિઓએ જે ઉચ્ચ ભાવનાનું વન કરેલું છે, તે આદરણીય છે. સ્થૂલમાત્રયી વિમુકત, વિષય સંબંધથી રહિત અને શબ્દાલીત એવી જે સ્થિતિ તે બતાવાને જૈન કવિએ સદા અશ્વ પરિકર રહ્યા છે. મનુષ્યને જે ધર્માં, ભકિત કે પ્રેમઢારા પરમાત્માના સ્વરૂપનુ શાન થાય છે, અધ્યાત્મરસના આનંદ આવે છે અને તે પરમાત્મ રૂપ બની શકે છે, તે ધર્મ, ભકિત અને પ્રેમ જૈન કવિએની કવિતામાં ઓતપ્રોત રહેલ છે. આથી જૈન કવિઓની કૃતિએ મનેર જપણામાં ચડીઆતી અને સ્તુતિપાત્ર થઈ છે. લાખા તથા વિવિધ પ્રકારના વિકટ અનુપ્તવમાંથી સુવાસરૂપે પ્રસરતી જૈન કવિતાને વારંવાર માનપૂર્વક અવલેાકવાની વે અનુભવીઓને ભલામણુ કરવામાં આવે છે. આ જગતમાં અનુભવ એ મહાન્ શિક્ષક છે. બુદ્ધિના ચમત્કારની ઉપર તે અધિકાર છે. આવા અનુભવથી કાઇ કાઈ સ્થળાએ જેજે ઉદ્ગારા
For Private And Personal Use Only
૨૨૫
-