Page Text
________________
૩૨૨
શ્રી સિદ્ધચક્ર
તા. ૩૦-૪-૧૯૩૮
ન હોય તો તેનું પરિણામ એ આવશે કે એ વૃક્ષ વિના સુકાઈ જઈને નકામું બની જાય છે, આ ગમે તેવું વિશાળ હોવા છતાં અને તેનો અધિષ્ઠાતા જૈનશાસનરૂપી ધર્મના પાળનારામાં પણ સંપૂર્ણાશે ગમે તેવો બળવાન હોવા છતાં તે વૃક્ષ લાંબો કાળ અહિંસા હોય, તે સત્યનો પૂરેપૂરો પાલક અને ટકી શકશે નહિ અને તે કદી સમૃદ્ધ પણ થઈ શકશે અનુયાયી હોય, છતાં જો તેનામાં મૂળરૂપ વિનય નહિ. આ ઉપરથી તમારી સહજ ખાત્રી થશે કે ના હોય તો તે આત્મા પૌલિક ઈચ્છાઓ રૂપી ઝાડનો વિસ્તાર અને પ્રગતિ હંમેશના હોય છે તે લીલાશ ધારણ કરનારો બને છે, પરંતુ તે મોક્ષરૂપી ઝાડનું મૂળજ બરાબર સ્થિર અને બળવાન હોવું ફળને કદાપિ પણ પામી શકવાને સમર્થ નીવડતોજ જોઈએ છે. જે વસ્તુનું મૂળ મજબુત હોય છે તેજ
નથી. હવે અહિંસાનેજ આ શાસનનું મૂળ માનવામાં
શી અડચણ આવે છે તેનો વિચાર કરીએ. વસ્તુનું સ્વરૂપ પણ મજબુત હોઈ શકે છે અને તેનો અધિષ્ઠાતા પણ બળવાન થઈ શકે છે. આજ ભવ્યાભવ્યભેદ કારણથી ધર્મનું મૂળ વિનય છે એમ માનવાની
મૂળરૂપે જો અહિંસાનેજ રાખી હોત આપણી ફરજ થઈ પડી છે.
તો અભવ્ય આત્માને પણ અપવર્ગપ્રાપ્તિ થઈ શકે એ અહિંસા અપૂર્ણ છે.
છે એમજ માનવું પડયું હોત, ભવ્યાત્મા સમજીને,
તત્વને પીછાણીને જેમ અહિંસા પાળે છે, તેજ પ્રમાણે જે વૃક્ષનું મૂળ ઉખડી ગયું હોય તે જ
જો ધારે તો અભવ્યો સમજ્યા વિના પણ અહિંસા વૃક્ષ દેખાવમાં ગમે એટલું સુંદર લાગે, તેનો ઘેરાવો પાળી શકે, અને જો અહિંસા એજ ધર્મનું મૂળ હોય ગમે એટલો વિશાળ હોય, અને તેની લીલાશ ગમે તો પછી અભવ્યોને પણ મોક્ષની પ્રાપ્તિ થઈ શકે એવી આકર્ષક હોય, પરંતુ તે છતાં એ વૃક્ષ ફલ એમ માનવુંજ પડે હવે જો ધર્મના મૂળરૂપે દયા આપી શકતું નથી. એજ પ્રમાણે જે ભવ્યાત્મામાં કહીએ તો એ દયામૂળ પણ અભવ્યો પાસે વિનયન આવ્યો હોય એવો આત્મા કદાચ અહિંસાથી જબરજસ્ત છે. અભવ્યો પાસે દયા જબરજસ્ત છે પરિપૂર્ણ રહે અને સંપૂર્ણ સત્ય જાળવે તો પણ તે અને દયાજ જ ધર્મનું મૂળ હોય તો પણ અભવ્યોનો આત્મા તેવા અનુષ્ઠાનથી પેલા ઉખડી ગયેલા વૃક્ષ મોક્ષ પર અધિકાર થાય છે એમ માનવું પડે છે, પ્રમાણે ફળને પામી શકતો નથી. કપાઈ પડેલા વૃક્ષનો પરંતુ અભિવ્યોનો મોક્ષ ઉપર અધિકારજ નથી એ દેખાવ કદાચ ઉભા ઝાડ કરતાં સુંદર હોય છતાં વાત ખુલ્લીજ હોવાથી “દયા ધર્મ કો મૂળ છે એ પણ એ વૃક્ષની શોભા માત્ર સાડાત્રણ દિવસ સુધીજ વાત ખોટી છે એમ સાબીત થાય છે. ધર્મનું મૂળ ટકે છે અને અંતમાં એ આખું ઝાડ ફળ આપ્યા જો સત્યને જ માનીએ તો એવા પણ સેંકડો
| SR No. | 520956 |
| Book Title | Siddhachakra Varsh 06 - Pakshik From 1937 to 1938 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Ashoksagarsuri |
| Publisher | Siddhachakra Masik Punarmudran Samiti |
| Publication Year | 2001 |
| Total Pages | 674 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Magazine, India_Siddhachakra, & India |
| File Size | 20 MB |