________________
પ્રાચીન જેનલેખસંગ્રહ.
( ૩૧ )
[ સ્તંભનપુરના લેખ નં.૪૪)
સંઘ સાથે યાત્રા કરી હતી. પાટણમાં તેણે શાંતિનાથ દેવનું વિધિચૈત્ય બંધાવ્યું હતું અને તેની સાથે પિષધશાલા પણ બંધાવી હતી. તેના પિતાનું નામ સાહ કેશવ હતું અને તેણે જેસલમેરમાં પાર્શ્વનાથ તીર્થંકરનું સમેતશિખર એવા નામે વિધિચત્ય કરાવ્યું હતું. સાહ જેસલને, સાહ રાજુ દેવ, સાહ વેલીય, સાહ જેહડ, સાહ લખપતિ અને સાત ગુણધર એટલા ભાઈઓ હતા; અને સાહ જયસિંહ, સાહ જગધર, સાહ સલષણ, સાહ રત્નસિંહ આદિ પુત્ર હતા.
આ લેખમાં જણાવેલ બાદશાહ અલાવદીન તે સુપ્રસિદ્ધ બાદશાહ અલાઉદ્દીન ખિલજી છે જેણે સિાથી પ્રથમ ગુજરાતને મુસલમાની સત્તા તળે આપ્યું હતું અને સર્વસાધારણમાં તે અલાઉદ્દીન ખુનીના નામે ઓળખાય છે. લેખમાં બીજું નામ અલ્પખાનનું છે, તે તવારીખ પ્રમાણે અલાઉદ્દીન બાદશાહને સાળ થતું હતું અને ગુજરાતને પ્રથમ સુ મનાય છે. (જુઓ, ગુજરાતને અર્વાચીન ઈતિહાસ, પુર)
(૪૮) આ લેખ, ખંભાતમાં આવેલા કુંથુનાથના મંદિરમાંથી મળી આવ્યું છે અને ભાવનગર રાજ્ય તરફથી પ્રકાશિત થએલ “પ્રાકૃત અને સંસ્કૃત શિલાલેખોને સંગ્રહ” એ નામના અંગ્રેજી પુસ્તકમાં એ મુદ્રિત થએલે છે. એ લેખ ૩૧ ઈંચ લાંબા અને ૧૬ ઇંચ પહેલા ધોળા આરસ પહાણ ઉપર કરેલ છે. લેખ અપૂર્ણ છે તેથી તેની સાલ વિગેરે કાંઈ જણાતી નથી.
ઉપલબ્ધ ભાગમાં ૧૯ પદ્યો છે અને તેમાં નીચે પ્રમાણેની બાબતે ઉલ્લેખ છે.
૧ લા કાવ્યમાં પ્રથમ તીર્થંકર રૂષભદેવની સ્તવના છે. રજા અને ૩જા કાવ્યમાં ર૩ મા તીર્થંકર પાર્થનાથની સ્તુતિ છે. ૪થા પદ્યમાં સામાન્યરીતે સર્વતીર્થકરેની પ્રશંસા છે. પ માં અને ૬ ઠા કાવ્યમાં ચિાલુકયવંશની ઉત્પત્તિનું સૂચન છે. ૭ મા અને ૮ મા પદ્યમાં એ વંશમાં પાછળથી થએલા અર્ણોરાજ નામના રાજાની પ્રશંસા છે. ૯ મા કલેકમાં એ અર્ણોરાજની સલક્ષણદેવી નામે રાણીનું સૂચન છે.
Jain Education International
For Private & Personal Use Only
www.jainelibrary.org
