________________
* * *980%@%%D0*વૈ0િ%D0* 0િ%@%
મનુષ્યના મળ-મૂત્ર અપવિત્ર ગણાય છે. એટલું જ નહિ, જે વસ્ત્રો પહેરીને માણસે મલોત્સર્ગ કર્યો હોય, તે વસ્ત્રોનું પરિધાન કરીને પ્રભુપૂજા પણ નિષિદ્ધ ગણાય છે. પરંતુ ગાયનું મૂત્ર અને છાણ તો અતિ પવિત્ર ગણાય છે. અશુદ્ધિના નિવારણ માટે ગોમૂત્ર અને ગોમયને ઉપયોગી ગયા છે. ગાયના પાંચે ય ગવ્ય (મૂત્ર-છાણ-દૂધ વગેરે) ને શુદ્ધિકારક ગણ્યા છે. જિનાલય શુદ્ધિકારક અનુષ્ઠાનોમાં ગાયના પંચ ગવ્યનો વિશિષ્ટ ઉપયોગનું વિધાન જૈન ધર્મમાં તો મળે જ છે, પરંતુ વૈદિક ધર્મોમાં પણ તેના ભરપૂર ગુણ ગાવામાં આવ્યા છે.
આ બધી બાબતો એમ સિદ્ધ કરે છે કે ગાય કે અન્ય પશુઓના માંસ-લોહી જો અભક્ષ્ય (ત્યાજ્ય) ગણાય તો તેના દૂધ-મૂત્ર આદિ પદાર્થો પણ અભક્ષ્ય ગણવા જોઈએ. કેમકે તે બધા પશુજન્ય છે. આવી વિગનવાદીઓની દલીલ સાવ તર્કશૂન્ય અને બેબુનિયાદ છે.
આમ છતાં વર્તમાનમાં અતિ ભયંકર હિંસાથી જનિત દૂધ આદિ હોય તો તેનો ત્યાગ કરવો જોઇએ, તેવો મારો વિનમ અભિપ્રાય છે.
આપણે ત્યાં મોતી, રેશમ, હાથીદાંત, ઉન એ વર્ષોની પરંપરાથી વપરાતા આવ્યા છે. પણ જો તે ઘોર-અતિઘોર હિંસા દ્વારા નિર્માણ પામ્યા છે, તેવી ખબર પડે તો તે ન જ વપરાય. આજકાલ રેશમ વગેરે અતિઘોર હિંસાજન્ય હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. તો શુદ્ધ રેશમના પૂજાના વસ્ત્રો વગેરે અતિહિંસાજન્ય પદાર્થો ન જ વાપરવા જોઇએ. (મટકાસિલ્ક આવી હિંસાથી બનતું નથી.) વિગનીઝમ વિષે થોડી વિશેષ વાતોઃ
વિગનીઝમના જુદા જુદા શહેરોમાં રહેલા પ્રચારકોમાં અહિંસાની (જીવદયાની) ભાવના પ્રશંસનીય છે છતાં તેઓની અજ્ઞાનતા અને લાંબુ વિચારવાની અક્ષમતા (દૂરંદેશિતાનો અભાવ) હોવાથી તેઓ વિગનીઝમના
@
@@kડીkછ86%D9% < >D9%%90%D