________________
आगम
(४०)
[भाग-4] “आवश्यक”- मूलसूत्र-१ (नियुक्ति:+वृत्तिः ) २ अध्ययनं , नियुक्ति: [४१४-४१५], विभा गाथा , भाष्यं [४३...], मूलं - /गाथा-] पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र[४०] मूलसूत्र[१]आवश्यकनियुक्ति एवंमलयगिरिसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत
हर्यादीनां वर्णप्रमाणगोत्रायुःपुरमाता
उपोदाव- गाथागमनिका-एकश्च सप्तम्यां पञ्च च षष्ट्यां पञ्चम्यामेकः एकश्चतुर्थ्या, कृष्णः पुनस्तृतीयपृथिव्यां, यास्यति गतो नियुकिति सर्वत्र क्रियाध्याहारः कार्य:, भावार्थः सष्ट एव । वलदेवगतिप्रतिपिपाविषयाऽऽह
8 अटुंतकडा रामा एगो पुण बंभलोगकप्पम्मि । उववन्नो तत्थ भोए भुत्तुं अयरोवमा दस उ॥ ४१४॥ ॥२४॥
6 गमनिका-अष्टान्तकृतो रामाः, 'अन्तकृत' इति ज्ञानावरणीयादिकान्तकृतः, सिद्धिं गता इत्यर्थः, एकः पुनः ब्रह्मलोककल्पे उत्पत्स्यते, उत्पन्नो वेति क्रिया, ततश्च ब्रह्मलोकात् च्युत्वा सेत्स्यति-मोक्षं यास्यति,भारते वर्ष इति गाथार्थः आह-किमिति सर्वे वासुदेवाः खल्वधोगामिनो रामाश्चोर्ध्वगामिन इत्याह
अनियाणकडा रामा सत्वेऽवि य केसवा नियाणकडा । उहंगामी रामा केसव सवे अहोगामी ॥ ४१५ ॥ "गमनिका-अनिदानकृतो रामा, सर्वेऽपि च केशवा निदानकृतः, ऊर्ध्वगामिनो रामाः, केशवाः सर्वे अधोगामिनः, भावार्थः सुगमः, नवरं प्राकृतशैल्या पूर्वापरनिपाते अनिदानकृतो रामा इति, अन्यथाऽकृतनिदाना रामा इति द्रष्टव्यम् , केशवास्तु कृतनिदाना इति गाथार्थः॥एवं तावदधिकृतद्वारगाथा 'जिणचश्चिदसाराणमित्यादिलक्षणा प्रपञ्चतो व्याख्याते
पितृगतिद्वाराणि
दीप अनुक्रम
N-SCAKACCANADA
॥२४
॥
१वचो य चइचाणं सिज्झिस्सइ भारहे वासेइति कस्याप्यादर्शस्य पाठमपेक्ष्य व्याख्येयम्, मुद्रित आवश्यके तु 'उववन्नु ववो चइई || सिन्झिस्सइ मारहे वासे' इति व्याख्यातः पाठः, पाठान्तरं तु "उववनु तत्व भोए मोतुं अयरोवमा दस उ॥ तचो अ चहचाणं इहेव | उस्सप्पिणीइ भरइंमि । भवसिद्धिया या भववं सिन्सिस्सइ कण्हतित्यमि ॥१॥” इति सार्धगाथारूपम् तत्रैव ।
~211
