________________
आगम
"भगवती'- अंगसूत्र-५ (मूलं+वृत्तिः ) भाग-२ शतक [१२], वर्ग H, अंतर्-शतक H, उद्देशक [१-१०], मूलं [४३७-४६८] + गाथा
(०५)
प्रत
श्रीभग लघुवृत्ती
सूत्रांक
[४३७४६८]
गाथा
देवो भूत्वा १० वर्षसहस्रस्थितिषु व्यन्तरादित्पद्य च्युत्वा शुभपृथ्व्यादौ गत्वाऽन्तर्मुहू स्थित्वा द्रव्यदेव एव जायते, एतच्च टीका
९.उद्देशः व्याख्यानम् , इह कश्चिदाह-ननु देवत्वाच्युतस्यानन्तरमेव भव्यद्रव्यदेवतयोत्पत्तिसम्भवाद् दशवर्षसहस्राण्येव जघन्यतस्तस्यान्तरं स्यादतः कथमन्तर्मुहुर्ताभ्यधिकानि तान्युक्तानीति ?, अत्रोच्यते, सर्वजघन्यायुर्देवच्युतस्सन् शुभपृथ्व्यादिवृत्पद्यते इति टीका| कारमतं ज्ञेयं, अन्ये पुनराहुः-इह बद्धायुरेव भव्यदेवोऽभिप्रेतः तेन जघन्यस्थितिकाद्देवत्वाच्च्युत्वाऽन्तर्मुहूर्तस्थितिकभव्यद्रव्यदेवस्वेनोत्पन्नस्यान्तर्मुहूर्त्तस्योपरि देवायुपो बन्धनायथोक्तमन्तरं स्वादिति, अथवा भव्यदेवस्य जन्मनोर्मरणयोर्वा अन्तरस्थ ग्रहणाद् | यथोक्तमन्तरमिति, 'साइरेग सागरोवमति, कथं ?, अपरित्यक्तसङ्गाश्चक्रवत्तिनो नरके पूत्पद्यन्ते, तासु च यथास्वमुत्कृष्टस्थितयस्स्युः, ततश्च नरदेवो मृतः प्रथमपृथ्व्यामुत्पन्नस्तत्रोत्कृष्टस्थिति सागरोपमप्रमाणामनुभूय नरदेवः पुनर्जात इत्येवं सागरोपमं,सातिरेकत्वं च नरदेवभवे चक्ररलोत्पत्तेर्वाचीनकालेन द्रष्टव्यं, उत्कृष्टतस्तु देशोनं पुद्गलपरावर्द्धि, कथं ?, चक्रवर्तित्वं हि सम्यग्ह-IN टय एव कुर्वन्ति, तेषां च देशोनापार्द्धपुद्गलपरावर्त्त एव संसारः स्यात् , तदन्त्यभवे च कश्चिनरदेवत्वं लभत इत्येवमिति । 'धम्म| देवस्स'त्ति, 'जहण्णेणं पलिओवमपुहुत्तं ति, कथं ?, चारित्रवान् कश्चित् सौधर्मे पल्योपमपृथक्त्वायुष्केपूत्पद्यते ततञ्युतो धर्मदेवत्वं लभते इत्येवमिति, यच्च मनुजत्वे उत्पन्नश्चारित्रं विनाऽऽस्ते तदधिकमपि सत् पल्योपमपृथक्त्वेऽन्तर्भावितमिति, भाव-IN देवस्स'त्ति, 'जहण्णेणं'ति, कथं ?, भावदेवच्युतः अन्तर्मुहर्तमन्यत्र स्थित्वा पुनर्भावदेवो जात इत्येवं जघन्येनान्तर्मुहत्तं अन्तर| मिति । अथैषामल्पबहुत्वमाह-'सब्वत्थोवा नरदेव'त्ति भरतैरवतेषु द्वादशानामेव तेषामुत्पत्तिः, विजयेषु वासुदेवसम्भवात् सर्वे| वेकदाऽनुत्पत्तेरिति, 'देवाधिदेवा संखिज'त्ति भरतादिषु प्रत्येकं तेषां चक्रवत्तिभ्यो द्विगुणतयोत्पत्तेः विजयेषु च वासुदेवो
दीप अनुक्रम [५२९५६२]
SOUNDRANDAMANDARIRDER
पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र[०५] अंगसूत्रा०५] भगवती मूलं एवं दानशेखरसूरिरचिता वृत्ति:
~89~
