________________
आगम
(०५)
भाग-1 "भगवती"- अंगसूत्र-५ (मूलं+वृत्तिः ) भाग-१
शतक [१], वर्ग H, अंतर्-शतक , उद्देशक [५], मूलं [४४-४६] + गाथा: पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्रा०५] अंगसूत्रा०५] भगवती मूलं एवं दानशेखरसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत
बती
सूत्रांक
शतके उद्देशः
सूत्रम्
[४४-४६]
गाथा:
श्रीभग
न्येव, एवं स्थितिस्थानादीनि दश द्वाराणि इहोद्देशके वाच्यानि इति गाथासमासार्थः, विस्तरार्थस्त्वेवम्-'एगमेगंसि णिरयावासंसि' एकैकस्मिन्नरकावासे 'ठिइठाणत्ति आयुषो विभागाः, 'असंखेज़'त्ति सङ्ख्यातीतानि, कथं ?, प्रथमपृथिव्यपेक्षया जघन्या स्थितिर्दशवर्षसहस्राणि उत्कृष्टा तु सागरोपम, एतस्यां चैकैकसमयवृध्था असङ्ख्यातानि स्थितिस्थानानि स्युः, अस
ङ्ख्येयत्वात् सागरोपमसमयानामिति, नरकावासापेक्षयाऽप्यसङ्ख्येयान्येव तानि, तेषु च जघन्योत्कृष्टविभागश्चैवम्-प्रथमप्र-| स्तटे जघन्या १० वर्षसहस्राणि उत्कर्पतो नवतिरिति प्रतिनरकं भिन्नरूपं सबैकसमयाधिका द्वित्रिसमया० एवं यावदसङ्ख्यातसमयाधिका जघन्या स्थितिः, 'तप्पाउग्गुक्कोसिय'त्ति तस्य-विवक्षितनरकावासस्य प्रायोग्या-उचिता उत्कर्षिका तत्प्रायोग्योत्क| पिंका, इदमपि स्थितिस्थानं विचित्रं, विचित्रत्वादुत्कर्षस्थितेः, एवं स्थितिस्थानानि निरूप्य क्रोधाधुपयुक्तत्वं नारकाणां विभागेन || दर्शयन्नाह-'किं कोहोवउत्ता ४' इति प्रश्ने सर्वेऽपि, तत्र प्रतिनरकं जघन्यस्थितिकानां सदैव भावात् तेषु च क्रोधोपयुक्तानां | बहुत्वात् सप्तविंशतिर्भङ्गाः स्युः, 'समयाहियाए'त्ति एकादिसण्यातसमयाधिकजधन्यस्थितिकानां तु कादाचित्कत्वात् तेषु क्रोधाधुपयुक्तानां एकत्वानेकत्वसम्भवादशीतिर्भङ्गकाः, एकेन्द्रियेषु तु सर्वकषायोपयुक्तानां बहूनां भावादभङ्गकमाहेति "सम्भवति
जहिं विरहो असीती भंगा तहिं करेजाहि । जहियं न होइ विरहो, अभंगयं सत्तवीसा वा ॥१॥" अयं च तत्सच्चापेक्षो विरहो | KI द्रष्टव्यः, न तूत्पादापेक्षया, यतो रत्नप्रभायां २४ मुहूर्त्ता उत्पाद विरहकालः, ततश्च यत्र सप्तविंशतिर्भङ्गाः तत्रापि विरहभावाद
शीति प्रामोति, सप्तविंशतेश्चाभाव एव, 'सब्वेवि ताव हुज्ज'चि प्रतिनरकं जघन्यस्थितिकानां नारकाणां सदैव बहूनां सद्भावात् | नारकभवस्य बहुक्रोधवच्यात सर्व एव क्रोधयुक्ताः स्युरित्येको भङ्गः, 'अहवे'त्यादि, अत्र द्वित्रिचतुसंयोगभङ्गा दर्शिताः, तत्र
Janaristianimunrimaelimattresswathindimonialman TREATMERamAHARNATARRImmRATHORITARRINGHARSTHIRSTARRATEERStar
दीप अनुक्रम [१२-६३]
अत्र शतक-१, उद्देषक: ५ एव वर्तते, यत् प्रत-संपादने उद्देशक : ४' इति मुद्रितं तत् मुद्रण स्खलना दृश्यते
~62~
