________________
आगम
(०५)
भाग-1 "भगवती'- अगसूत्र-५ (मूलं वृत्ति:) भाग-१
शतक [३], वर्ग, अंतर्-शतक H, उद्देशक [२], मूलं [१४३-१४६] पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र[०५] अंगसूत्र[०५] भगवती मूलं एवं दानशेखरसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत
सूत्रांक
श्रीभगलघुवृत्ती
[१४३१४६]
दीप अनुक्रम [१७२१७५]
| एपैव व्याख्या सुखावबोधार्थ विस्तरतो विवियते, तत्रादौ गाथाद्वयमाह "चउवीस बारसऽह य दुवालसंसा उ जोयणस्मुहूं । सको |वजं चमरो तिष्णिवि गच्छंति समकालं ॥१॥ तिरियऽद्वारस दस सोलसेव अह बारसट्टचउबीसा । जहसंखं तेण हरी बजं पाविसुर उदेश:
नो चमरं ॥२॥" देवेन्द्रसूरिभिरिमे माथे कृते, एतत्स्थापना चेयम् । एवं गतिविषय क्षेत्रमानमनेकविध, तस्त्र मध्ये कतरो गति| विषयः कतस्माद् गतिविषयादल्पादिरिति प्रश्नः, उत्तरं तु सर्वस्तोकमधम्क्षेत्रं समयेन शक्रोऽवपतति, यतः-त्रिमि गर्गव्यूतं | चिन्तितमत्रास्ति, तेन चतुर्भिस्त्रिकैदिशेति वचसा त्रिभागरूपगव्यतचतुष्केण योजनं स्यात् , ततोऽधः शक्रो मन्दगतित्वात योजन यातीत्यर्थः, इत्यधो द्वादशभागैर्योजन, ततश्च योजने द्विधा कृते द्वौ भागौ स्यातामिति, कथं !, द्वादशभागरूपं योजनमधीक्रियते, अतखिभागद्वयरूपाः षड् भागाः स्युरित्येवं द्वौ फ्हरूपी भागौ जाती, तयोचकस्मिन् द्विभागे मीलिते त्रयस्सङ्ख्येया भागाः स्युरिति. In
कथं , तयोः पडूरूपयोर्भागयोरेकस्मिन द्विभागत्रिभागरूपगव्यूतद्वयरूपे तृतीयपदभागे मीलिते सति जातात्रयः पभागा इति जागुक्तद्वादशभागरूपयोजनोपरित्रिभागरूपं गब्यूतद्वयं यदि चिन्त्यते तदा तिर्यग्गतौ तस्य शीघ्रगतित्वात् जातं पड्भागाधिक
योजनं, भागाश्चैवं जाता अष्टादश, तर्जातं गव्यूतद्वयाधिकं योजनं, सार्द्ध योजनमित्यर्थः, तेषु चतुर्थेऽन्यस्मिन् द्विभागे मीलिते ते । चत्वारो द्विभागरूपाः सपख्यातभागाः सम्भवंतीति, कथं ?, तेषु प्रागुक्ताप्टादशभागेषु चतुर्थेऽन्यस्मिन् द्विभागे त्रिभागरूपगब्यूतद्वयरूपे चतुर्थपभागे च मीलिते सति जाते द्वे योजने, भागाश्चैवं चतुर्विशतयः, अतस्तानूर्व शीघ्रगतित्वाच्छको व्रजेत् , जाते ऊर्ध्व द्वे योजने इत्यर्थः, एवं शक्रस्यावस्तिर्यगूर्वगतित्रयमानं प्रोक्तं । 'चमरस्स गं'ति ऊर्ध्व चमरविभागंन्यूनं गव्यूतत्रयमिति, कोऽर्थः १, प्रागुक्तत्रिभागरूपगव्यूतद्वयं तृतीयगव्यूतस्य द्वौ भागौ च, एवं जाते द्वे गब्यूते त्रिभागरूपगव्यूतद्वयद्विभागाधिके ग. २३
M
अत्र शतक-३, उद्देशक : २ एव वर्तते, मूल संपादने यत् उद्देषक: । मुद्रितं, तत् मुद्रण स्खलना ।
~132
