________________
आगम (४३)
[भाग-३७] “उत्तराध्ययनानि"- मूलसूत्र-४ (मूलं+नियुक्ति:+वृत्ति:)
अध्ययनं [२३], मूलं [-] / गाथा ||५५-५८|| नियुक्ति: [४५४...]
प्रत
सूत्रांक
||५५-५८||
उत्तराध्य 15 प्रवृत्त्याऽश्वश्च दुष्टाश्वः 'परिधावति' समन्ताद्गच्छति, यः कीरगित्साह-यं दुष्टाश्वमभिभवसि, यदिवा 'यंसि'त्ति केशिगीतयस्मिन् हे गौतम ! 'आरूढः' चटितः, अनारूढस्य हि न वक्ष्यमाणापायहेतुरसौ स्यादित्येवमभिधानं, ततः कथमिति
मीयाध्या बृहद्वृत्तिः |प्रश्ने 'तेन' इति दुष्टाश्वेन 'न हियसे' प्रस्तावान्नोन्मार्ग नीयसे । गौतम आह-प्रधावन्तम्' उन्मार्गाभिमुखं ।
गच्छन्तं 'निगृह्णामि' निरुणध्मि, कीदृशं तमित्याह-श्रुतम्-आगमो नियन्त्रकतया रश्मिरिव रश्मि:-प्रग्रहः श्रुतरवृश्मिस्तेन समाहितो-बद्धः श्रुतरश्मिसमाहितस्तम् , अतो न 'मे' मम सम्बन्धी दुष्टाश्वः 'गच्छति' याति 'उन्मार्गम्'
उत्पथ, ततो न मम तेन हरणमिति भावः, ततश्च किमुदास्त एवेत्याह-'माग च' सत्पथं पुनः 'प्रतिपद्यते' अङ्गीकुरुते । SI'अस्से य' इत्यादि सुगम, नवरं 'मनः' चित्तम्, इह च साहसिक इत्याद्यभिधानं प्रक्रमानुस्मरणार्थ, विशेपमुपदर्श-12 | यन्नुपसंहारमाह-तं सम्यग निगृहामि धर्मविषया शिक्षा-उपदेशो धर्मशिक्षा तया, यद्वा शिक्षा-अभ्यासस्ततो 'धर्म-131 |शिक्षायै' धर्माभ्यासनिमित्तं कन्थको-जात्याश्वस्ततश्च कन्धकमिव कन्थकं, किमुक्तं भवति ?-दुष्टाथोऽपि निग्रहणयोग्यः कन्थकप्राय एवेति सूत्रचतुष्टयार्थः ॥ केशिराह
साहु गोयम ! पन्ना ते, छिन्नो मे संसओ इमो । अन्नोऽवि संसओ मज्झं, तं मे कहसु गोयमा !॥५९॥॥५०७॥ साहुसूत्रं तथैव । तथा 'पथपरिज्ञाते' त्यष्टमं द्वारमाश्रित्याहकुप्पहा बहवे लोए, जेसिं नासंति जंतवो । अहाणे कह वहतो, तं न नाससि गोयमा! ॥६॥जे अ|
दीप अनुक्रम [९०१-९०४]
For
Free
पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधित: मुनि दीपरत्नसागरेण संकलित..आगमसूत्र[४३] मूलसूत्र[४] उत्तराध्ययनानि मूलं एवं शान्तिसूरिविरचिता वृत्ति:
~49~
