________________
आगम (४३)
[भाग-३७] “उत्तराध्ययनानि"-मलस अध्ययनं [३२], मूलं [-] / गाथा ||२१...||
नियुक्ति: [५१९-५२१]
बृहदृत्तिः
प्रत
सत्राक
[२१]
उत्तराध्य. विकथाकषायाः उक्तरूपाः 'विसए'त्ति प्राग्वद्विषयाश्च 'भावतः' भावमाश्रित्य प्रमादः । तथा स्थाननिक्षेपे प्रस्ता-प्रमादस्थावात्स्थानशब्दो नामादिभिः प्रत्येकं योज्यते, तत्र च द्रव्यस्थान-नोआगमतो ज्ञशरीरभव्यशरीरव्यतिरिक्तं यत्सचित्ता
ना०३२ दिद्रव्याणामाश्रयः, क्षेत्रस्थान-भरतादिक्षेत्रमूर्ध्वलोकादि वा यत्र वा क्षेत्रे स्थानं विचार्यते, अद्धा-कालः सैव तिष्ठत्स-11 ॥१९॥ स्मिन्निति स्थानमद्धास्थानं तच पृथिव्यादीनां भवस्थित्यादि समयावलिकादि वा, ऊर्द्धस्थानं-कायोत्सर्गादि उप
रतिः-विरतिस्तत्स्थानं यत्रासौ गृह्यते, वसतिः-उपाश्रयस्तत्स्थानं ग्रामारामादि संयमः-सामायिकादिस्तस्य स्थानं-12 प्रकर्षापकर्षवदध्यवसायरूपं, यत्र संयमस्यावस्थानं, तचासङ्खयेयभेदभिन्नं, तथाहि-सामायिकच्छेदोपस्थापनीयपरि-II हारविशुद्धिकानां प्रत्येकमसङ्खयेयलोकाकाशप्रदेशपरिमाणानि संयमस्थानानि, सूक्ष्मसम्परायसंयमस्त्वान्तमौकर्तिक । इत्यन्तर्मुहूर्त्तसमवपरिमाणानि तत्स्थानानि, यथाख्यातसंयमस्तु प्रकर्षापकर्षरहित एकरूप एवेत्येकमेव तत्स्थानम्, |एवं च सामायिकादीनामसङ्खयेयभेदत्वात्समुदायात्मकस्य संयमस्थानस्याप्यसञ्जयेयभेदता, केवलमिह बृहत्तरमस
येयं गृह्यते, असङ्ख्यातानामसङ्ख्यातभेदत्वात् , 'प्रग्रहस्थान' तु प्रकर्षण गृह्यतेऽस्य वचनमिति प्रग्रहः-उपादेयवा
क्योऽधिपतित्वेन स्थापितः, स च लौकिको लोकोत्तरतश्च तस्य स्थानं, तच लौकिकं पञ्चधा-राजयुवराजमहत्तरामा- ॥१९॥ जयकुमारभेदात् , लोकोत्तरमपि पञ्चधैव-आचार्योपाध्यायप्रवृत्तिस्थविरगणावच्छेदकभेदात् , 'योधस्थानम्' आलीढादि ।
'अचलस्थानं' निश्चलस्थितिरूपं, तत्र सादिसपर्यवसितादि परमाण्यादीनां, गणनास्थानम्-एककादि सन्धानस्थानं
दीप
अनुक्रम [१२४६]
पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधित: मुनि दीपरत्नसागरेण संकलित..आगमसूत्र[४३), मूलसूत्र[४] उत्तराध्ययनानि मूलं एवं शान्तिसूरिविरचिता वृत्ति:
~272
