________________
आगम
(४०)
प्रत सूत्रांक
[-]
दीप
अनुक्रम
[3]
[भाग-३०] “आवश्यक”– मूलसूत्र - १/३ ( मूलं + निर्युक्तिः+वृत्तिः)
अध्ययन [-], मूलं [१ / गाथा -], निर्युक्तिः [९८२ ], भाष्यं [१५१...]
आवश्यक- ४४
नमस्कार०
द्वीया
॥४४६ ।।
व्याख्या– सिद्धस्य सम्बन्धिभूतः सुखराशिः, सुखसङ्गात इत्यर्थः, 'सर्वाद्धापिण्डितः' सर्वकालसमय गुणितः यदि हारिभ- ॐ भवेदित्यनेन कल्पनामात्रतामाह, सः 'अनन्तवर्गभक्तः' अनन्तवर्गापवर्गितः सन् समीभूत एवेति भावार्थ:, 'सर्वाकाशे' वि० १ 1) लोकालोकाकाशे न मायात्, अयमत्र भावार्थ:-इह किल विशिष्टाह्रादरूपं सुखं गृह्यते, ततश्च यत आरभ्य शिष्टानां ४ सुखशब्दप्रवृत्तिः तमाह्लादमवधीकृत्यैकैकगुणवृद्धितारतम्येन तावदसावाहादो विशेष्यते यावदनन्तगुणवृद्ध्या निरतिशयगुणनिष्ठां गतः, ततश्चासावत्यन्तोपमाती तै कान्तौत्सुक्य विनिवृत्तिस्तिमिततमकल्पश्चरमाह्लाद एव सदा सिद्धानामिति, तस्मां| चारतः प्रथमाच्चोर्ध्वमपान्तरालवर्तिनो ये गुणतारतम्येनाह्लादविशेषास्ते सर्वाकाशप्रदेशादिभ्योऽपि भूयांस इत्यतः किलोकं 'सुवागासे ण माएज' तीत्यादि, अन्यथा नियतदेशावस्थितिः तेषां कथमिति सूरयोऽभिदधतीति, तथा चैतत्संवाद्यार्षवेदेऽप्युक्तम्, इत्यलं व्यासङ्गेनेति गाथार्थः ॥ ९८२ ॥ साम्प्रतमस्यैवं भावस्यापि सतः निरुपमतां प्रतिपादयन्नाह - |जह नाम कोई मिच्छो नगरगुणे बहुविहे विआणतो । न चएइ परिकहेउं उवमाइ तहिं असंतीए ॥ ९८३ ॥
व्याख्या -- यथा नाम कश्चित् म्लेच्छः 'नगरगुणान्' सगृहनिवासादीन् 'बहुविधान्' अनेकप्रकारान् विजानन्नरण्यगतः सन्नन्यम्लेच्छेभ्यो न शक्नोति परिकथयितुं, कुतो निमित्तात् ?, इत्यत आह-उपमायां तत्रासत्यामिति गाथाक्षरार्थः ॥ ९८३ ॥ भावार्थः कथानकावसेयः तच्चेदम्- ऐगो महारण्णवासी मिच्छो रण्णे चिट्ठइ, इओ य एगो राया आसेण अवहरिवं तं अडविं पवेसिओ, तेण दिट्ठो, सकारेऊण जणवयं णीओ, रण्णावि सो जयरं, पच्छा उवयारिति गाढमुवचरिओ एको महारण्यवासी म्लेच्छोरण्ये तिष्ठति, इतबैको राजाऽश्वेनापहत्य वामटवी प्रवेशितः, तेन दृष्ट, सरकार्य जनपदं नीतः, राज्ञाऽपि स नगरं, पञ्चादुपकारीति गाढमुपचरितः,
For Farina Pts at Use Only
।।४४६ ॥
~29~
abray org
पूज्य आगमोद्धारकश्री संशोधितः मुनि दीपरत्नसागरेण संकलित..आगमसूत्र -[४०] मूलसूत्र -[०१] आवश्यक मूलं एवं हरिभद्रसूरि-रचिता वृत्तिः
