________________
વૈરાગ્યશતકાદિ સૂક્ત - રત્ન - મંજૂષા
ક્રોધી સ્વભાવવાળો અગ્નિરૂપે, માયાવી સ્વભાવવાળો બગલારૂપે, લોભી સ્વભાવવાળો ઉંદરરૂપે ઉત્પન્ન થાય છે. આમ, કષાયોથી સંસારમાં રખડે છે.
30
माणसदंडेणं पुण, तंदुलमच्छा हवंति मणदुहा । सुयतित्तरलावाई, होउ वायाइ बज्झंति ॥१०४॥ મનોદંડથી મનથી જ દુઃખી એવા તંદુલિયામત્સ્ય થાય છે. દુષ્ટ વાણીથી પોપટ, તેતર, લાવક વગેરે થઈને (વાણીને કારણે પાંજરા આદિમાં) બંધાય છે.
६
५
काएण महामच्छा, मंजारा हवंति तह कूरा । तं तं कुति कम्मं, जेण पुणो जंति नरएसु ॥ १०५॥
કાયાની દુષ્ટ પ્રવૃત્તિથી ક્રૂર મહામત્સ્ય કે બિલાડા થાય છે. અને તે તે કામ કરે છે, તેનાથી ફરી નરકે જાય છે.
७
फासिंदियदोसेणं, वणसूयरत्तंमि जंति जीवा वि । जीहालोलुय वग्घा, घाणवसा सप्पजाई ॥१०६॥ સ્પર્શનેન્દ્રિયના દોષથી જંગલી સૂવર, રસનેન્દ્રિયની લોલુપતાથી વાઘ, ઘ્રાણેન્દ્રિયને પરવશ થયેલા સર્પજાતિરૂપે થાય છે.
८
नयणिदिए पयंगा, हुंति मया पुण सवणदोसेणं । एए पंच वि निहणं, वच्चंति पंचिदिएहिं पुणा ॥ १०७॥
