________________
ମୁଁ କିଏ ?
୪୧
ମିଳିଲା ଅପୂର୍ବ ଭାନ୍ (ଲକ୍ଷ୍ୟ) ଶ୍ରୀମଦ୍ ରାଜଚନ୍ଦ୍ରଜୀ କ'ଣ କୁହନ୍ତି ଯେ,
‘ସଦ୍ଗୁରୁ କେ ଉପଦେଶ ସେ ଆୟା ଅପୂର୍ବ ଭାନ୍,
ନିଜପଦ, ନିଜ ମାହୀ ମିଲା, ଦୁର ଭୟା ଅଜ୍ଞାନ । । ପୂର୍ବରୁ ଦେହଧାସର ହିଁ ଭାନ୍ ଥିଲା । ପୂର୍ବରୁ ଦେହାତ୍ୟାସ ରହିତ ଭାନ୍ ମୋର ନଥିଲା । ସେହି ଅପୂର୍ବ ଭାନ୍, ସେହି ଆମ୍ବାର ଭାନ୍ ମୋତେ ହୋଇଗଲା । ଯାହା ନିଜ’ର ନିଜପଦ ଥିଲା ଯେ ମୁଁ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଈ’ଏପରି କହୁଥିଲା, ସେହି ମୁଁ ଏବେ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ମିଶିଗଲା । ଯାହା ନିଜପଦ ଥିଲା, ତାହା ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ମିଶିଗଲା ଏବଂ ଯାହା ଅଜ୍ଞାନ ଥିଲା ଯେ ମୁଁ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଈ’ ଏହି ଅଜ୍ଞାନ ଦୂର ହୋଇଗଲା ।
। ତାହାକୁ କୁହାଯାଏ ଦେହାଧାସ ଜଗତ ଦେହାଧାସରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ ଏବଂ ନିଜ ସରୂପରେ ରହିପାରିବ ନାହିଁ । ଆପଣ ସରୂପରେ ରହିଲେ ଅର୍ଥାତ୍ ଅହଂକାର ଗଲା, ମମତା ଗଲା । ମୁଁ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଈ ଅଟେ’ ଏହାକୁ ଦେହାଧାସ କୁହାଯାଏ ଏବଂ ଯେବେଠୁ ମୁଁ ଶୁଦ୍ଧିମ୍ବା ଅଟେ? ଏହି ଲକ୍ଷ୍ୟ ଆସିଲା, ସେବେଠୁ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ଅଧ୍ୟାସ ( ଭ୍ରାନ୍ତିମୟ ପ୍ରତୀତି) ରହିଲା ନାହିଁ । ଏବେ କିଛି ବାକି ରହିଲା ନାହିଁ । ତଥାପି ମଧ୍ୟ କିଛି ଭୂଲ୍ ହୋଇଗଲେ ଟିକେ ଘୁଟନ୍ (ଭିତରେ କଷ୍ଟ) ଅନୁଭବ ହୋଇପାରେ
। ଶୁଦ୍ଧିମ୍ବା ପଦ ଶୁଦ୍ଧ ହିଁ ଅଟେ । । ଏହି ‘ଜ୍ଞାନ’ ନେଲା ପରେ ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଭ୍ରାନ୍ତି ଥିଲା ଯେ ମୁଁ କରୁଛି”, ସେହି ଭାନ୍ ଦୂର ହୋଇଗଲା । ‘ଶୁଦ୍ଧ ହିଁ ଅଟେ’, ଏହି ଭାନ୍ ରହିବା ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧମା’ କହିଲି । କାହା ସହିତ ଯାହା ମଧ୍ୟ ହୋଇଯାଉ, ‘ଚନ୍ଦ୍ରଭାଈ’ ଅନ୍ୟକୁ ଗାଳି ଦେଉ, ତଥାପି ଆପଣ ଶୁଦ୍ଧ ଅଟନ୍ତି । ପରେ ‘ଆମେ’ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଈକୁ କହିବା ଦରକାର ଯେ “ଭାଇ, କାହାକୁ ଦୁଃଖ ପହଞ୍ଚିଲା ଭଳି ଅତିକ୍ରମଣ କାହିଁକି କରୁଛ ? ସେଥିପାଇଁ ପ୍ରତିକ୍ରମଣ କର ।”
