________________
પ્રકરણ ૧૬ મું દેવદ્રવ્ય, સાધારણુદ્રવ્ય અને સાતે ક્ષેત્રે
દેવદ્રવ્યના પ્રશ્ન વસમી સદીના છેલ્લાં વર્ષોમાં એક વખત ભારે ખળભળાટ મચાવ્યો હતો. એ પ્રશ્નના મૂળમાં નવયુગ ઉતરશે. એ દેવદ્રવ્યના સંબંધમાં જોધખોળ કરશે ત્યારે એને ન જ ઇતિહાસ માલૂમ પડશે. એને મૂળ ગ્રંથમાં પ્રાચીન પ્રાસાદિક વાણીમાં કઈ જગ્યાએ દેવદ્રવ્ય માલૂમ જ નહિ પડે. એ શબ્દ જૈન પરિભાષામાં ક્યારથી વાપરો શરૂ થયે એના ઊંડાણમાં ઉતરતાં તે બાર વર્ષ સુધીને ઇતિહાસ જોઈ જશે. શ્રી વીરનિર્વાણાત બાર સૈકા સુધી એ શબ્દ પણ એના જવામાં આવશે નહિ ત્યારે એની પ્રાથમિક શંકા મજબૂત બનશે. એને દેવ શબ્દ સાથે દ્રવ્ય પ્રત્યક્ષ વિરોધી જણાશે. દેવનું દ્રવ્ય તે હેઈ શકે નહિ, કારણ કે ભગવાન પોતે નિષ્પરિગ્રહી અને વીતરાગ હોઈ એની સાથે દ્રવ્ય જેડવું એ તે સંકર દેષ જેવું એ માનતે થતો જશે. ચૈત્યવાસના સમય નજીક એ આવશે ત્યારે એ દેવદ્રવ્ય શબ્દની ઉત્પત્તિ જશે અને પછી તે એ સંબંધી અનેક ઉલ્લેખ એને માલૂમ પડશે છતાં સમાજમાં ખળભળાટ ન થાય તે દષ્ટિ નજરમાં રાખી તે નીચેને રસ્તો કાઢશે.
