________________
૧૫
કરવા, કાઈ ને પીડા થાય એવું વર્તનજ નથી કરવું. ઈત્યાદિ પ્રતિજ્ઞાએ તેમજ વ્યવહાર શુદ્ધિની પ્રતિજ્ઞાએ જ સત્ય ગણાય છે. પ્રતિજ્ઞાભંગ કરતાં લજ્જા આવે તેજ પાપથી અચાવે છે. માટે લજ્જાલુ થયું.
૩૦. વિનયવંત થવું: દેવ, ગુરૂ, સુશ્રાવક, કુટુંમી, શિક્ષક, રાજા, પ્રધાન, શેઠ, શાહુકાર જે કાઇ ગુણે કરી, ધને કરી, વયે કરી, પદ્મવીએ કરી અધિક હાય તે સર્વેના યથેાચિત વિનય કરવા.
ધન, વય અને પદવી કરતાં જેનામાં ગુણુ હાય તે પછી નિર્ધન હાય, અવસ્થાએ નાના હાય, અને કેાઇ જાતની પદવી નજ હાય છતાં પણ વિનય કરવા; પણ જે દ્રવ્યના મદથી ઉન્મદ હાય, અહંકારી હાય તેવાને વિનય કરવાથી બન્નેને નુકશાનકર્તા થાય છે; માટે એવાને સમજાવવું જોઇએ. તે જો ન સમજે તે તેના સંગ તજી દેવા જોઇએ. જેથી તેના મઢ ઉતરી જાય. પછી તેને સીધે માર્ગે દ્વારવાથી સામાનું અને પેાતાનું ભલું થાય છે. તેવી જ રીતે વય અને પઢવીવાલાના માટે પણ જાણવું. તેમાં માતાપિતા અને પોતાના કોઇપણ ઉપકારીની વાત નાખી (અલગ) છે. તેને પણ એવા પ્રકારનું ભૂત ભરાયું હાય કે ઉલટે માર્ગે જતા હાય તેને વિનયથી સમજાવું. ન સમજે તે તેનાથી અલગ થઈ જવું. પણ અંતરનો પ્રેમ ઘટાડવા નહિ. કામ પડયે કામ આવવું. દુવૃત્તિવાલા ધનવાન, વયવાન્ કે પદવીવાન્ ડાય તેવાની સાન ઠેકાણે લાવવા ચૂકવું નહિ; કારણકે તેથી
