________________
શ્રીનમસ્કાર નિષ્ઠા
દ્વીક્ષા વિશ્વમ્નેહના મહાકાવ્યના છેલ્લા શ્લેાક છે. એ શ્લાકને સમજવા અને ઝીલવાની ક્ષમતા હાંસલ કરવી એ કાંઈ બચ્ચાના ખેલ નથી. વિશ્વસ્નેહના મહાકાવ્યના બાકીના સઘળા શ્લેાકેા જેમને ખરાખર સમજાય છે, તે જ તે છેલ્લા શ્લેાકમાં પ્રવેશી શકે છે. અને જેએ તેમાં પ્રવેશ્યા છે, તેમના પવિત્ર જીવન તરફ્ નજર ફેરવતાંવેત જ આપણને આપણા અધિયાર જીવન પ્રત્યે ખરેખર અણગમા પેદા થયા સિવાય રહેશે નહિ.
૧૫૪
આત્માની શક્તિ કેટલી ? અનંત અપાર.
અને તેનું સામ્રાજ્ય કેટલામાં ? આપણા શરીર પૂરતું પણ માંડ,
આ રીતનું વર્તન ન્યાય—નીતિપૂર્વકનુ
શું આપણું ગણાય ? ન જ ગણાય.
તે પછી નવકાર જેવા અનુપમ ચારિત્ર–મત્રને આશ્રય આપણે બધાએ સ્વીકારવા જોઇએ કે નહિ ? ઘડીના પણ વિલંખ વિના સ્વીકારી લેવા જ જોઇએ. હુ આત્મા છું'. એ સાવ વિસરી જવાથી અને ‘હું શરીરધારી અશેાક, અરુણુ વગેરે નામવાળા જ છું' એવું સતત સ્મરણમાં રાખવાથી આપણી ઘણીખરી વૃત્તિઓ અને પ્રવૃત્તિઓની પાછળ આત્માના પ્રકાશ જોડાએલા રહેવાને મલે શરીરને જ આશ્રીને રહેલી ઇન્દ્રિયાની આણ વર્તાતી જોવા મળે છે..
નવકાર, ચારિત્રમંત્ર હેાવાથી તેની સાથે નિકટના સબંધ બંધાતાં જ માનવીને એના આત્માના વિશ્વ સાથેના
