Samachari Prakaran Part 02

SR No.: 022207
Original Sutra Author: Yashovijay Maharaj
Author: Chandrashekharvijay
Publisher: Kamal Prakashan Trust
Publication Year: 2004
Total Pages: 278
Language: Sanskrit, Gujarati
Classification: Book_Devnagari & Book_Gujarati
File Size: 13 MB

Page 100

TERRORITTEEN पसंपE सामायारी 'नामुकस्य पार्वे पठनीयम्' इति प्रतिषिद्धस्याचार्यस्येति चतुर्थः । चः समुच्चये, ज्ञातव्यः बोध्यः ॥७२॥
0000000000000000000000000000000000000000000000000000066666666660030000050005856085288000300300303038000msaacassette
चन्द्र. - एवं अनेन प्रकारेण, यथा प्रथमभङ्गे प्रकार: प्रदर्शितः, तथैवेति । ननु यदि प्रथमभङ्गप्रकारैण द्वितीयादयो भेदाः प्रदर्शनीया भवेयुः । ततः द्वितीयादयो भेदाः प्रथमभङ्गरूपा एव भवेयुः । यतः ते प्रथमभङ्गप्रकारेणैव प्रदर्शिताः । ततश्च प्रथमभङ्गरूप: एक एव भेदो भवेत् । न चत्वारो भेदा इत्यत आह प्रकारश्च प्रायिकं सादृश्यम्=प्रथमभङ्गप्रकार: न सर्वसादृश्येन द्वितीयादिभङ्गेषु ग्रहीतव्यः । किन्तु किञ्चित्सादृश्येनैव । किञ्चित्तु वैषम्यमपि भवति । ततश्च चत्वारो भेदा घटन्ते । र अत्र संपूर्णगाथाभावार्थस्तु काल्पनिकदृष्टान्तात्प्रतिपादयामि । एकेन गुरुणा स्वशिष्यस्य कथितं यथा "हे शिष्य ! मया तु छेदसूत्रं विस्मृतं । यूयं च तत्पठितुं योग्यः । ततश्च त्वं अमुकाचार्यस्य समीपे गत्वा पठ" इति।। शिष्येण तथैव कृतमित्ययं प्रथमो भङ्गः । एकेन गुरुणा शिष्यस्य कथितं यथा "हे शिष्य ! त्वं छेदसूत्रं पठ,8 किन्तु अमुकाचार्यस्य समीपे मा पठ, यतः तस्य ज्ञानं निःशङ्कं नास्ति । तस्मादितराचार्यसमीपे पठ" इति ।। शिष्यस्तु अमुकाचार्यस्यैव निश्रां गृहीत्वा तत्समीपे यदि पठति । इतराचार्यसमीपे न पठति । तदा द्वितीयो भङ्गः। एकेन गुरुणा शिष्यस्य कथितं यथा "हे शिष्य ! त्वं अमकाचार्यस्य समीपे पठ, किन्तु प्रथमत एव छेदसत्रं मा पठ। प्रथमं तु आवश्यकादि ग्रन्थान् पठित्वा तत्पश्चात्छेदसूत्रं पठ" इति । स तु शिष्यः अमुकाचार्यसमीपे । गत्वा प्रथमत एव छेदसूत्रमेव पठतीति अयं तृतीयो भङ्गः । एकेन गुरुणा शिष्यस्य कथितं यथा “हे शिष्य! त्वममुकाचार्यसमीपे न पठ, किन्तु इतराचार्यसमीपे पठ। इतराचार्यसमीपेऽपि प्रथमं आवश्यकादिं पठित्वा तत्पश्चात् छेदसूत्रं पठ, नाधुना"इति । स तु शिष्यः अमुकाचार्यस्यैव समीपे गत्वा प्रथमत एव छेदसूत्रं पठतीति चतुर्थो भङ्गः।
गुरुणा संदिष्टः शिष्य: गुरुणा संदिष्टस्याचार्यस्य समीपे पठतीति प्रथमभङ्गः । गुरुणा संदिष्टः शिष्यः गुरुणाऽसंदिष्टस्याचार्यस्य समीपे पठतीति द्वितीयभङ्गः । गुरुणा असंदिष्टः शिष्यः गुरुणा संदिष्टस्याचार्यस्य । समीपे पठतीति तृतीयो भङ्गः । गुरुणा असंदिष्टः शिष्यः गुरुणाऽसंदिष्टस्याचार्यस्य समीपे पठतीति चतुर्थो भङ्ग र इति भावार्थः ॥७२॥ 8 ટીકાર્થઃ “હે શિષ્ય ! તું અમુક ગ્રન્થ ભણ” આ પ્રમાણે ગુરુએ જે શિષ્યને આજ્ઞા આપેલી છે તે સંદિષ્ટ શું કહેવાય. તથા “અમુકની પાસે ભણ” એમ ગુરુએ જે સાધુ પાસે ભણવાની રજા આપી હોય, જે સાધુ ગુરુએ 8 8 આપેલી આજ્ઞાનો વિષય બન્યો હોય તે પણ સંદિષ્ટ કહેવાય. છે આ સંદિષ્ટ સાધુ સંદિષ્ટ સાધુની ઉપસંપદાને સ્વીકારે એ પહેલો ભાગો થાય. છે એ જ પ્રમાણે ગુરુ વડે જેને ભણવાની રજા અપાયેલી છે એવો સંદિષ્ટ સાધુ, ગુરુ વડે જેની પાસે ભણવાની છે રજા નથી અપાઈ એવા અસંદિષ્ટની પાસે ભણે એ બીજો ભાંગો કહેવાય.
ગુરુએ જે શિષ્યને એમ કહેલ છે કે “તારે અમુક આચાર્ય પાસે ભણવું પણ અત્યારે નહિ” તે અસંદિષ્ટ છે શિષ્ય અત્યારે જ એ ગુરુ વડે નિર્દેશ કરાયેલા આચાર્યની પાસે ભણે એ ત્રીજો ભાગો થાય. 8 ગુરુએ જે શિષ્યને ના પાડી છે કે “તારે અત્યારે આ ગ્રન્થ નથી ભણવાનો” એ અસંદિષ્ટ શિષ્ય ગુરુએ
REEn
મહામહોપાધ્યાય યશોવિજયજી વિરચિત સામાચારી પ્રકરણ – ચન્દ્રશેખરીયા ટીકા + વિવેચન સહિત ૦ ૯૫ RescessC000RROTHERSOURCESSORSEENERGREERESSESEOCESSESSESSB